Phát huy giá trị làng nghề nón lá truyền thống Tri Lễ

Chiều 15/9, Ủy ban nhân dân xã Dân Hòa, thành phố Hà Nội phối hợp Tổ chức Quốc tế Pháp ngữ (OIF); Khoa Ngôn ngữ và Văn hóa Pháp, Trường đại học Ngoại ngữ-Đại học Quốc gia Hà Nội tổ chức Lễ tổng kết dự án Trilaf và bàn giao mô hình du lịch cộng đồng bền vững.

Hồi sinh nghề nón lá truyền thống

Từ một nghề truyền thống lâu đời, trước những tác động của quá trình đô thị hóa và hội nhập, nghề làm nón lá truyền thống Tri Lễ, thuộc xã Dân Hòa, thành phố Hà Nội đã gặp khó khăn trong việc tìm cho mình một hướng đi phù hợp để bảo tồn và phát huy giá trị di sản của làng nghề.

Những chiếc nón lá của làng nghề truyền thống Tri Lễ. (Ảnh: PV)

Trong bối cảnh đó, một dự án có ý nghĩa với tên gọi “Tri Lễ: Phát triển làng nghề thủ công và đoàn kết Pháp ngữ vì một tương lai bền vững” (gọi tắt là TRILAF) đã được triển khai từ tháng 9/2025 đến tháng 8/2026. Dự án được thực hiện với sự hỗ trợ của Tổ chức Quốc tế Pháp ngữ (OIF); Khoa Ngôn ngữ và Văn hóa Pháp, Trường đại học Ngoại ngữ-Đại học Quốc gia Hà Nội là đơn vị trực tiếp triển khai, phối hợp chính quyền địa phương, cộng đồng làng nghề, các cơ sở giáo dục, chuyên gia và doanh nghiệp du lịch.

Phát biểu tại Lễ tổng kết dự án TRILAF và bàn giao mô hình du lịch cộng đồng bền vững tại xã Dân Hòa, Phó Giáo sư, Tiến sĩ Lâm Quang Đông, Phó Hiệu trưởng Trường đại học Ngoại ngữ, Đại học Quốc gia Hà Nội cho biết, trong vòng một năm qua, các giảng viên và sinh viên nhà trường đã tích cực thúc đẩy các hoạt động của dự án, với hơn 500 lượt tham gia, từ biên-phiên dịch, xây dựng nội dung đa ngôn ngữ, truyền thông đến các hoạt động trải nghiệm và giao lưu; kết nối văn hóa và những sáng kiến địa phương với thế giới. Cùng với đó là sự hỗ trợ to lớn từ phía Tổ chức Pháp ngữ OIF.

Phó Giáo sư, Tiến sĩ Lâm Quang Đông khẳng định: “Tri Lễ từng bước trở thành một điểm dừng chân giàu bản sắc trong hành trình khám phá và trải nghiệm làng nghề Tri Lễ”. (Ảnh: PV)

Thành quả mà TRILAF mang lại có ý nghĩa to lớn đối với làng nghề. Đó là phòng truyền thống với nội dung đa ngữ được hình thành và đã đón hơn 300 lượt khách; Các sản phẩm và trải nghiệm du lịch cộng đồng được xây dựng; Hơn 200 lượt sinh viên đồng hành trong hơn 10 hoạt động; 6 tours du lịch được thử nghiệm cho học sinh, sinh viên và khách du lịch trong nước và quốc tế, 21 sản phẩm truyền thông, nội dung số và kết nối với 5 doanh nghiệp lữ hành được thiết lập.

Phát triển mô hình du lịch cộng đồng theo hướng bền vững

Hồi sinh làng nghề nón lá không đơn thuần là bài toán khôi phục sản xuất. Nghề nón Tri Lễ đã từng bước được nhìn nhận như một tài nguyên văn hóa, giáo dục và phát triển du lịch cộng đồng.

Phát biểu tại buổi lễ, ông Mai Xuân Trường, Bí thư Đảng ủy, Chủ tịch Hội đồng Nhân dân xã Dân Hòa khẳng định: Người dân Tri Lễ đã bắt đầu nhìn thấy tương lai của nghề truyền thống không chỉ nằm ở việc làm ra một chiếc nón, mà còn ở việc kể được câu chuyện về chiếc nón. Đó là câu chuyện về bàn tay người thợ, là ký ức của làng quê, là bản sắc văn hóa theo chiều dài của tháng năm lịch sử.

Ông Mai Xuân Trường, Bí thư Đảng ủy, Chủ tịch Hội đồng Nhân dân xã Dân Hòa.

Bà Adjara Diouf, phụ trách Dự án “Phát triển Du lịch bền vững” cho biết, dự án đã được xây dựng và phát triển để trở thành mô hình du lịch cộng đồng làng nghề kết hợp tham quan di sản, trải nghiệm làm nón và giao lưu văn hóa địa phương; Trong đó, thúc đẩy phụ nữ và thanh niên trực tiếp tham gia đón khách, quảng bá, làm ẩm thực và phát triển sản phẩm nón lá. Đồng thời đẩy mạnh truyền dạy nghề và giáo dục di sản qua các hoạt động tương tác giữa nghệ nhân với học sinh và du khách; Và xây dựng không gian đón khách và trưng bày văn hóa làm nón truyền thống để tạo điểm nhấn cho tuyến du lịch Tri Lễ.

Bà Adjara Diouf, phụ trách Dự án “Phát triển Du lịch bền vững, Tổ chức Quốc tế Pháp ngữ OIF.

Những bạn trẻ làng Tri Lễ đang giới thiệu về sản phẩm truyền thống của làng mình. (Ảnh: PV)

Dự án này đã thành công nhờ nhận được sự hỗ trợ từ chương trình kêu gọi dự án "Điểm đến du lịch sinh thái", do Viện Pháp ngữ về Phát triển Bền vững khởi xướng. Tuy nhiên, các đơn vị tham gia dự án hy vọng sẽ tiếp tục đồng hành để phát triển mô hình lớn mạnh hơn nữa, hướng tới du lịch xanh, phát triển và tạo ra những sản phẩm OCOP để du khách trong nước và quốc tế tìm đến với làng nghề Tri Lễ.