Thương hiệu Việt chinh phục người Việt để vươn tầm thế giới

Tuy nhiên, trong bối cảnh cạnh tranh toàn cầu ngày càng gay gắt, mục tiêu không còn dừng ở việc gia tăng tỷ lệ tiêu dùng hàng Việt mà là xây dựng những thương hiệu Việt đủ mạnh, chinh phục người tiêu dùng bằng chất lượng, đổi mới sáng tạo và giá trị gia tăng, từ đó tạo nền tảng vươn ra thị trường quốc tế.

Dây chuyền sản xuất sữa tại nhà máy của Công ty cổ phần Sữa Việt Nam (Vinamilk). Ảnh: Đỗ Tâm

Từ ưu tiên dùng hàng Việt đến lựa chọn thương hiệu Việt

Những năm đầu triển khai cuộc vận động “Người Việt Nam ưu tiên dùng hàng Việt Nam”, mục tiêu lớn nhất là thay đổi nhận thức của người tiêu dùng, khuyến khích ưu tiên lựa chọn sản phẩm do doanh nghiệp trong nước sản xuất.

Sau gần 17 năm, cuộc vận động đã góp phần tạo chuyển biến tích cực khi hàng Việt ngày càng hiện diện rộng rãi trong hệ thống phân phối hiện đại, nhiều ngành hàng từng bước khẳng định vị trí ở thị trường nội địa.

Tại nhiều hệ thống bán lẻ lớn như: Central Retail, WinMart, Saigon Co.op, BRG Mart, Hapro Mart, AEON..., tỷ lệ hàng Việt luôn duy trì ở mức cao, đặc biệt ở nhóm thực phẩm, hàng tiêu dùng thiết yếu, dệt may và đồ gia dụng. Điều này cho thấy, người tiêu dùng không còn lựa chọn hàng Việt chỉ vì tinh thần ưu tiên hàng trong nước mà bởi chất lượng sản phẩm ngày càng được nâng lên.

Tuy nhiên, thị trường cũng đang đặt ra yêu cầu mới. Người tiêu dùng ngày càng có nhiều lựa chọn, đồng thời đòi hỏi cao hơn về chất lượng, mẫu mã, trải nghiệm và trách nhiệm của doanh nghiệp đối với môi trường, xã hội. Điều đó đồng nghĩa, lợi thế hàng Việt sẽ không còn nếu thiếu chất lượng và năng lực cạnh tranh thực chất.

Trong bối cảnh hội nhập sâu rộng, hàng hóa từ nhiều quốc gia với chất lượng cao, chiến lược thương hiệu bài bản đang hiện diện ngày càng nhiều tại Việt Nam. Muốn giữ vững thị phần trong nước và mở rộng xuất khẩu, doanh nghiệp Việt không thể chỉ cạnh tranh bằng giá mà phải tạo dựng được thương hiệu có giá trị.

Thực tế, nhiều doanh nghiệp đã chuyển từ tư duy cạnh tranh bằng chi phí sang đầu tư cho nghiên cứu và phát triển (R&D), chuyển đổi số, chuyển đổi xanh và nâng cao năng lực quản trị.

Tổng Giám đốc Tập đoàn MISA Lê Hồng Quang cho rằng, để xây dựng thương hiệu quốc gia và nâng cao năng lực cạnh tranh, doanh nghiệp phải tạo dựng nội lực từ chất lượng sản phẩm, đổi mới sáng tạo và năng lực tiên phong; đồng thời, chuyển đổi số cần được xem là một trụ cột quan trọng của thương hiệu quốc gia. Khi doanh nghiệp ứng dụng công nghệ vào quản trị và sản xuất, năng suất, chất lượng và khả năng đáp ứng thị trường đều được cải thiện, sức cạnh tranh sẽ được nâng cao.

Minh chứng cho hướng đi này là nhiều thương hiệu Việt đã kiên trì đầu tư cho chất lượng và phát triển bền vững. Đơn cử, Vinamilk tiếp tục được Brand Finance xếp hạng AAA+, mức cao nhất về sức mạnh thương hiệu, đồng thời được đánh giá cao về các chương trình phát triển bền vững và trách nhiệm xã hội. Đây là ví dụ điển hình minh chứng rằng, thương hiệu chỉ có thể phát triển bền vững khi tạo dựng được niềm tin từ chính người tiêu dùng trong nước.

Theo Brand Finance, giá trị thương hiệu quốc gia Việt Nam năm 2025 đạt khoảng 519,6 tỷ USD, xếp thứ 32 trong số 193 nền kinh tế trên thế giới. Kết quả này phản ánh sự cải thiện về hình ảnh và năng lực cạnh tranh của nền kinh tế, đồng thời đặt ra yêu cầu tiếp tục xây dựng nhiều thương hiệu Việt đủ sức vươn ra thị trường quốc tế.

Nâng chuẩn nội lực để vươn xa

Để thương hiệu Việt nâng cao năng lực cạnh tranh, vươn ra thế giới, Cục trưởng Cục Xúc tiến thương mại (Bộ Công Thương) Vũ Bá Phú nhấn mạnh, yêu cầu hiện nay không còn dừng ở hoạt động xúc tiến thương mại mà cần chuyển sang xây dựng Chiến lược thương hiệu quốc gia, trong đó doanh nghiệp là trung tâm. Bộ Công Thương đang nghiên cứu xây dựng Chiến lược thương hiệu quốc gia giai đoạn 2026-2035, tầm nhìn đến năm 2045 nhằm nâng cao giá trị hàng hóa “Made in Vietnam”.

Định hướng này xuất phát từ thực tế, lợi thế cạnh tranh của doanh nghiệp hiện không còn nằm chủ yếu ở quy mô sản xuất hay chi phí lao động mà ở hàm lượng khoa học, công nghệ, đổi mới sáng tạo, chuyển đổi số, sản xuất xanh và năng lực quản trị.

Sau hơn 20 năm triển khai, Chương trình thương hiệu quốc gia Việt Nam đã hình thành lực lượng doanh nghiệp nòng cốt với 190 doanh nghiệp và 359 sản phẩm đạt thương hiệu quốc gia. Các doanh nghiệp này hiện chiếm gần 89% tổng giá trị nhóm thương hiệu doanh nghiệp giá trị nhất Việt Nam, cho thấy đầu tư cho thương hiệu chính là đầu tư cho năng lực cạnh tranh.

Phó Cục trưởng Cục Xúc tiến thương mại (Bộ Công Thương) Hoàng Minh Chiến cho biết, thời gian tới, Chương trình thương hiệu quốc gia sẽ tập trung hỗ trợ doanh nghiệp chuyển đổi xanh, chuyển đổi số, phát triển thương mại điện tử xuyên biên giới và xây dựng thương hiệu gắn với đổi mới sáng tạo. Đây đều là những xu hướng quyết định năng lực cạnh tranh của doanh nghiệp trong giai đoạn mới.

Ở góc độ doanh nghiệp, thương hiệu cũng không còn đơn thuần là công cụ quảng bá mà trở thành cam kết về chất lượng, uy tín và trách nhiệm đối với người tiêu dùng. Khi đáp ứng được các tiêu chuẩn về chất lượng, môi trường, truy xuất nguồn gốc và phát triển bền vững, doanh nghiệp vừa giữ được niềm tin của người tiêu dùng trong nước, vừa có cơ hội chinh phục những thị trường khó tính.

Chính phủ cũng đặt mục tiêu đến năm 2030 hình thành khoảng 1.000 doanh nghiệp có thương hiệu quốc gia, đủ sức dẫn dắt chuỗi giá trị và nâng cao năng lực cạnh tranh của nền kinh tế. Khi chinh phục được người tiêu dùng trong nước bằng năng lực thực chất, doanh nghiệp Việt sẽ có nền tảng vững chắc để vươn ra thị trường quốc tế, góp phần nâng cao vị thế của hàng hóa Việt Nam và thương hiệu quốc gia trong kỷ nguyên hội nhập.