Đổi thay từ sức dân và đòn bẩy chính sách

Bí thư Chi bộ Mua Mí Lùng (bên phải) trao đổi với người dân thôn Sủng Phính bên nếp nhà mới kiên cố.

Sủng Phính có 100% đồng bào dân tộc Mông sinh sống. Cả thôn có 243 hộ với gần 1.000 nhân khẩu, đời sống chủ yếu dựa vào cây ngô trên nương đá nên tỷ lệ hộ nghèo còn trên 60%. Địa hình chia cắt, kinh tế khó khăn từng khiến việc mở đường ở đây gặp nhiều trở ngại.

Trước đây, những con đường mòn men theo sườn núi đá dốc đứng, hẹp và trơn trượt vào mùa mưa. Nông sản của bà con khó tiêu thụ, việc đi học của trẻ nhỏ cũng nhiều gian nan. Xác định muốn thoát nghèo thì hạ tầng giao thông phải đi trước, từ năm 2025, khi Nhà nước triển khai cơ chế hỗ trợ xi măng làm đường giao thông nông thôn, Chi bộ và Ban công tác Mặt trận thôn đã họp bàn, quyết tâm mở rộng các tuyến đường liên thôn, liên xóm.

Người dân thôn Sủng Phính chăm sóc bò giống sinh sản được hỗ trợ từ Chương trình MTQG.

Bí thư Chi bộ thôn Mua Mí Lùng nhớ lại: “Khi có chủ trương Nhà nước hỗ trợ xi măng, nhân dân trong thôn đều phấn khởi. Thế nhưng, vận động đối ứng kinh phí là bài toán rất khó, bởi hơn nửa số hộ trong thôn còn là hộ nghèo. Nếu cứ cào bằng mức đóng góp thì dân không theo được, việc làm đường dễ tắc nghẽn”.

Để tháo gỡ, cấp ủy và ban thôn thống nhất cách làm vừa chặt chẽ vừa linh hoạt. Các hộ có điều kiện đóng góp gần 3 triệu đồng. Hộ chưa xoay xở được ngay thì cho ghi nợ, trả dần sau mỗi mùa thu hoạch ngô, bán gia súc. Với những hộ đặc biệt khó khăn, già yếu, ốm đau triền miên như hộ ông Sính Mí Sình, thôn thống nhất miễn hoàn toàn khoản đóng góp, chỉ vận động các thành viên tham gia ngày công lao động theo khả năng.

Cách làm công tâm, minh bạch ấy nhanh chóng tạo được sự đồng thuận. Từ năm 2025 đến nay, bà con Sủng Phính đã tự nguyện đối ứng trên 120 triệu đồng tiền mặt, đóng góp trên 300 ngày công, kiên cố hóa 3 tuyến đường bê tông nông thôn với tổng chiều dài trên 3km. Những tuyến đường mới không chỉ nối liền các chòm xóm mà còn mở lối cho giao thương, tạo thêm động lực phát triển cho bản làng.

Mô hình nuôi bò vỗ béo mang lại nguồn thu ổn định cho các hộ dân thôn Sủng Phính.

Song song với hoàn thiện hạ tầng, bài toán sinh kế lâu dài được cấp ủy, chính quyền địa phương giải quyết bằng nguồn lực từ các Chương trình mục tiêu quốc gia phát triển kinh tế - xã hội vùng đồng bào dân tộc thiểu số và miền núi và giảm nghèo bền vững. Đất nương hẹp, thiếu nước sinh hoạt và nước sản xuất, hướng đi phù hợp nhất với Sủng Phính là phát triển chăn nuôi gia súc và hỗ trợ nhà ở để người dân yên tâm lập nghiệp.

Năm 2023, toàn thôn có 150 hộ nghèo, cận nghèo được nhận bò giống sinh sản, mỗi hộ 1 con. Sang năm 2026, thôn tiếp tục được phân bổ hỗ trợ thêm 56 con bò giống. Việc hỗ trợ đúng nhu cầu đã tạo bước chuyển cho nhiều hộ khó khăn.

Điển hình là gia đình ông Sùng Già Pó. Năm 2023, gia đình ông thuộc diện hộ nghèo của thôn, sống trong căn nhà tạm bợ, thiếu thốn nhiều bề. Nhờ Chương trình mục tiêu quốc gia, gia đình được nhận 1 con bò cái sinh sản, đồng thời được hỗ trợ 60 triệu đồng xóa nhà tạm, nhà dột nát để xây nhà kiên cố. Có nhà ở ổn định, lại có thêm tư liệu sản xuất, ông Pó tập trung trồng cỏ voi, chăm sóc đàn gia súc. Cuối năm 2025, gia đình ông làm đơn xin thoát nghèo, trở thành tấm gương để bà con trong thôn học tập.

Gia đình ông Mua Chứ Tủa cũng được nhận 1 con bò giống sinh sản từ nguồn hỗ trợ năm 2023. Chịu khó học hỏi kỹ thuật phòng dịch và vỗ béo, đến nay đàn bò của gia đình đã tăng lên 3 con. Vừa qua, ông xuất bán 1 con bò thịt, thu về 12 triệu đồng để trang trải sinh hoạt và tiếp tục đầu tư sản xuất. Ông Tủa chia sẻ: “Được Nhà nước quan tâm hỗ trợ vốn và giống tốt, gia đình tôi mừng lắm. Dù hiện tại vẫn còn nằm trong danh sách hộ nghèo, nhưng có sẵn đàn bò trong chuồng làm vốn, tôi quyết tâm sẽ thoát nghèo trong thời gian tới”.

Phụ nữ Mông thôn Sủng Phính duy trì nghề dệt lanh truyền thống, tạo việc làm lúc nông nhàn.

Bên cạnh hỗ trợ cây, con giống, các chính sách an sinh xã hội cũng được triển khai đồng bộ tại Sủng Phính. Riêng năm 2025, từ nguồn vốn Chương trình mục tiêu quốc gia, thôn có 20 hộ khó khăn được hỗ trợ kinh phí xây dựng, sửa chữa nhà ở; 12 hộ nghèo thiếu dụng cụ trữ nước được cấp téc chứa nước sinh hoạt.

Đánh giá về sự chuyển biến này, Bí thư Chi bộ Mua Mí Lùng cho rằng, khi chủ trương của Đảng, chính sách của Nhà nước được thực hiện bằng sự vào cuộc sát sao, biết dựa vào dân và đặt lợi ích của nhân dân lên trên hết thì dù ở nơi khó khăn nhất, sức mạnh đoàn kết vẫn được phát huy.

Trước mắt, Sủng Phính còn nhiều việc phải làm khi tỷ lệ hộ nghèo vẫn ở mức cao. Song với hạ tầng giao thông từng bước hoàn thiện, đàn gia súc ngày một tăng và niềm tin của người dân được củng cố, đồng bào Mông nơi đây đang vững bước trên hành trình giảm nghèo, xây dựng nông thôn mới.

Bài, ảnh: Lý Thu – Khánh Huyền