Khi tri thức trở thành sức mạnh chiến đấu

Chiến trường mới, tư duy mới

Không có tiếng súng, không có khói đạn. Nhưng cuộc chiến trên không gian mạng đang diễn ra từng giờ, từng phút và ngày càng trở nên khốc liệt hơn khi trí tuệ nhân tạo (AI), công nghệ lượng tử, điện toán đám mây liên tục được các thế lực thù địch khai thác như những vũ khí tấn công mới.

Trung tướng Vũ Hữu Hanh, Tư lệnh Bộ Tư lệnh 86 cho biết: Sáu tháng đầu năm 2026 đánh dấu giai đoạn chuyển động mạnh mẽ của Bộ Tư lệnh 86 theo tinh thần Nghị quyết số 57-NQ/TW ngày 22/12/2024 của Bộ Chính trị.

Nhằm nâng cao sức mạnh chiến đấu và khả năng làm chủ không gian mạng, Đảng ủy Bộ Tư lệnh 86 đã ban hành nghị quyết chuyên đề về phát triển khoa học-công nghệ, đổi mới sáng tạo và chuyển đổi số giai đoạn 2026-2030. Điểm nổi bật của nghị quyết là sự tập trung đẩy mạnh nghiên cứu những công nghệ nền tảng, công nghệ chiến lược có ảnh hưởng sâu rộng đến tương lai của tác chiến không gian mạng. Các hướng nghiên cứu về AI, dữ liệu lớn, điện toán đám mây, chuỗi khối, phân tích dữ liệu và tự động hóa an ninh mạng tiếp tục được quan tâm đầu tư, từng bước đưa vào ứng dụng trong quản lý, chỉ huy, điều hành và thực hiện nhiệm vụ chuyên môn.

Bất kỳ đề tài, sáng kiến hay sản phẩm công nghệ nào cũng đều xuất phát từ mệnh lệnh cấp thiết: Giải quyết hiệu quả những bài toán đặt ra trong công tác huấn luyện, nâng cao khả năng sẵn sàng chiến đấu và bảo vệ chủ quyền quốc gia trên không gian mạng.

Từ phòng nghiên cứu ra thực chiến

Bộ Tư lệnh Tác chiến không gian mạng đã từng bước định hình mô hình gắn kết chặt chẽ giữa nghiên cứu với huấn luyện, sẵn sàng chiến đấu và chuyển đổi số. Mỗi yêu cầu thực tiễn đều có thể trở thành đề tài nghiên cứu, và kết quả của các nghiên cứu ấy phải quay trở lại phục vụ trực tiếp cho thực tiễn.

Trung tướng Nguyễn Minh Thắng, Bí thư Đảng ủy, Chính ủy Bộ Tư lệnh 86 cho biết: Đảng ủy, Bộ Tư lệnh khuyến khích mạnh mẽ phong trào phát huy sáng kiến, cải tiến kỹ thuật trong toàn lực lượng. Khi mỗi vấn đề của thực tiễn đều có thể trở thành một ý tưởng sáng tạo, đổi mới sáng tạo không còn là hoạt động của riêng các cơ sở nghiên cứu mà trở thành động lực phát triển của cả đơn vị.

Những năm gần đây, Bộ Tư lệnh luôn là đơn vị dẫn đầu trong tham gia giải thưởng Tuổi trẻ sáng tạo toàn quân; các đề tài, sáng kiến đều được ứng dụng rộng rãi trong các cơ quan, đơn vị, phục vụ đắc lực cho thực tiễn. Minh chứng rõ nét nhất là tại Giải thưởng Tuổi trẻ sáng tạo trong Quân đội lần thứ 26, đơn vị có tới 17 trong tổng số 24 công trình đoạt giải. Cùng với hai cá nhân được bình chọn là “Gương mặt trẻ triển vọng toàn quân” năm 2025, đội ngũ trí thức trẻ đang ngày càng chứng minh vai trò không thể thiếu trong cấu trúc lực lượng tác chiến không gian mạng.

Tại các đấu trường quốc tế năm 2025, đội tuyển của Bộ Tư lệnh đã liên tiếp gặt hái thành công: Vô địch cuộc thi Chiến binh mạng đa quốc gia (Thái Lan), giành Giải nhì tại Cyber Kongo (Nhật Bản) và đứng thứ 2/126 đội tại Thử thách an ninh mạng (Australia).

Song song với nghiên cứu khoa học, chuyển đổi số cũng đang tạo ra những bước đột phá mang tính bước ngoặt trong phương thức quản lý, chỉ huy và điều hành của Bộ Tư lệnh. Việc xây dựng các nền tảng số, hệ sinh thái dữ liệu thống nhất và từng bước ứng dụng AI vào phân tích, hỗ trợ ra quyết định đã nâng cao hiệu quả công tác và góp phần hình thành năng lực tác chiến toàn diện, đáp ứng hoàn hảo các yêu cầu đặc điểm của chiến trường số.

Một môi trường nghiên cứu gắn chặt với thực tiễn được hình thành ngày càng rõ nét, nơi mỗi ý tưởng mới đều hướng tới mục tiêu cuối cùng là nâng cao năng lực huấn luyện, sẵn sàng chiến đấu và bảo vệ chủ quyền quốc gia trên không gian mạng.

Đến nay, Bộ Tư lệnh đã có 6 cán bộ đạt trình độ chuyên sâu cấp độ 2 và 9 cán bộ đạt trình độ chuyên sâu cấp độ 3 - những hạt nhân quan trọng trong nghiên cứu, phát triển và làm chủ các công nghệ cốt lõi.