Dựng “lá chắn” trước giặc lửa

Học sinh được trải nghiệm thực hành chữa cháy dưới sự hướng dẫn của cán bộ Cảnh sát PCCC và CNCH.

Theo thống kê của lực lượng Cảnh sát PCCC và CNCH, từ đầu năm đến nay, trên địa bàn tỉnh xảy ra 12 vụ cháy, nguyên nhân chủ yếu xuất phát từ chập điện. Các vụ cháy làm 2 người bị bỏng nhẹ, thiệt hại về tài sản khoảng 798 triệu đồng và làm cháy 0,17 ha rừng. Thực tế cho thấy, phần lớn các vụ cháy đều xuất phát từ những nguyên nhân rất phổ biến trong sinh hoạt hằng ngày như hệ thống điện xuống cấp, sử dụng thiết bị điện quá tải hoặc bất cẩn khi dùng lửa. Đây đều là những nguy cơ hoàn toàn có thể phòng tránh nếu mỗi người dân nâng cao ý thức và thực hiện đúng các quy định về an toàn PCCC.

Hiện toàn tỉnh có 7.676 cơ sở thuộc diện quản lý về PCCC, trong đó Công an tỉnh trực tiếp quản lý 2.803 cơ sở, UBND cấp xã quản lý 4.873 cơ sở. Song song với công tác kiểm tra, hướng dẫn, lực lượng chức năng thường xuyên tổ chức tuyên truyền, tập huấn và đẩy mạnh các mô hình trực quan, sinh động nhằm giúp người dân dễ tiếp cận kiến thức, rèn luyện kỹ năng xử lý tình huống thực tế. Nổi bật, Công an tỉnh đã đưa vào hoạt động Trung tâm giáo dục cộng đồng về PCCC và CNCH với 14 khu vực chức năng, tái hiện các tình huống cháy, nổ và tai nạn thường gặp trong đời sống. Tại đây, người dân không chỉ được tiếp cận kiến thức qua hình ảnh, video trực quan mà còn trực tiếp thực hành sử dụng phương tiện chữa cháy, kỹ năng sơ cấp cứu, cứu người và thoát nạn trong các tình huống giả định; đồng thời tra cứu tài liệu, video hướng dẫn qua mã QR để tiếp tục rèn luyện sau trải nghiệm.

Thượng tá Phan Minh Học, Phó Trưởng phòng Cảnh sát PCCC và CNCH, Công an tỉnh Tuyên Quang cho biết: “Việc đưa Trung tâm giáo dục cộng đồng về PCCC và CNCH vào hoạt động nhằm tạo điều kiện để người dân được học tập, trải nghiệm thực tế các kỹ năng phòng cháy, chữa cháy và cứu nạn, cứu hộ. Đây là mô hình tuyên truyền trực quan, giúp người dân dễ tiếp cận kiến thức, nâng cao khả năng xử lý tình huống, từ đó xây dựng thế trận phòng cháy vững chắc ngay từ cơ sở”.

Cùng với công tác quản lý Nhà nước, lực lượng Cảnh sát PCCC và CNCH luôn chú trọng xây dựng phong trào toàn dân tham gia PCCC, hướng dẫn người dân trang bị bình chữa cháy, biết cách xử lý các tình huống ban đầu và chủ động xây dựng phương án thoát nạn khi có sự cố xảy ra.

Trong công tác chữa cháy, thời gian luôn là yếu tố quyết định. Chỉ vài phút đầu tiên cũng có thể tạo nên sự khác biệt giữa một đám cháy nhỏ và một vụ cháy gây thiệt hại lớn. Vì vậy, bên cạnh lực lượng Cảnh sát PCCC và CNCH chuyên nghiệp, việc huy động sức mạnh của người dân và lực lượng tại chỗ được xác định là giải pháp mang tính nền tảng.

Đến nay, toàn tỉnh đã thành lập 1.564 đội PCCC cơ sở với hơn 16.700 thành viên cùng 3.802 đội dân phòng gồm gần 36.800 đội viên. Đây là lực lượng thường xuyên có mặt tại địa bàn, sẵn sàng phối hợp cùng lực lượng chuyên nghiệp xử lý các tình huống cháy ngay từ “thời điểm vàng”, góp phần hạn chế cháy lan và giảm thiểu thiệt hại.

Không chỉ trong chữa cháy, vai trò phối hợp của các lực lượng còn được thể hiện rõ trong công tác cứu nạn, cứu hộ. Từ đầu năm đến nay, lực lượng Cảnh sát PCCC và CNCH đã tham gia 20 vụ cứu nạn, cứu hộ, trực tiếp cứu sống 5 người và tìm kiếm 17 nạn nhân để bàn giao cho cơ quan chức năng.

Ông Khương Đình Tam, Đội trưởng Đội dân phòng tổ dân phố 7 Minh Khai, phường Hà Giang 2 chia sẻ: “Trước đây nhiều người nghĩ chữa cháy là việc của lực lượng chuyên nghiệp. Nhưng qua các lớp tập huấn, bà con đã hiểu rằng mình chính là người có mặt đầu tiên khi xảy ra sự cố. Chỉ cần biết sử dụng bình chữa cháy, biết cắt điện, hướng dẫn mọi người thoát nạn đúng cách cũng đã góp phần hạn chế rất nhiều thiệt hại”.

Thực tế tại nhiều địa phương cho thấy, không ít vụ cháy được khống chế ngay từ ban đầu nhờ người dân phát hiện sớm, báo tin kịp thời và phối hợp với lực lượng PCCC cơ sở xử lý trước khi xe chữa cháy đến hiện trường. Điều đó minh chứng rằng hiệu quả của công tác phòng cháy không chỉ đến từ trang thiết bị hay lực lượng chuyên trách mà còn từ ý thức, trách nhiệm và sự chủ động của cả cộng đồng.

Trong bối cảnh nhu cầu sử dụng điện ngày càng tăng, nguy cơ cháy, nổ vẫn luôn tiềm ẩn. Vì vậy, cùng với việc đầu tư trang thiết bị, nâng cao năng lực của lực lượng chuyên nghiệp, việc tiếp tục nhân rộng các mô hình huy động sức dân, xây dựng phong trào toàn dân tham gia PCCC sẽ là nền tảng để hình thành thế trận phòng cháy vững chắc ngay từ cơ sở. Khi mỗi người dân đều là một “chiến sĩ” phòng cháy, sức mạnh của cộng đồng sẽ trở thành “lá chắn” hiệu quả nhất trong cuộc chiến với “giặc lửa”.

Bài, ảnh: Khánh Huyền