Đưa dữ liệu trở thành tài nguyên mới

Nếu trước đây tài nguyên phát triển thường được nhắc đến là đất đai, khoáng sản hay lao động, thì nay cùng với chuyển đổi số, dữ liệu số đã trở thành nền tảng cho kinh tế số, chính quyền số và xã hội số. Phát triển kinh tế số, chính quyền số, xã hội số cũng là định hướng chiến lược được đề ra trong Văn kiện Đại hội XIV của Đảng.

Xác định dữ liệu số đang trở thành yếu tố cốt lõi tạo ra giá trị mới cho nền kinh tế, nhiều địa phương đã chủ động khai thác dữ liệu như một loại tài nguyên mới. Thành ủy Đà Nẵng định hướng dữ liệu là “then chốt của then chốt”, là yếu tố quan trọng trong xây dựng chính quyền số và đô thị thông minh. Việc xây dựng hệ thống cơ sở dữ liệu đồng bộ, chính xác, liên thông là nhiệm vụ có tính nền tảng, quyết định hiệu quả chuyển đổi số và phát triển đô thị thông minh trong thời gian tới.

Từ chủ trương của Thành ủy, Đà Nẵng đang triển khai đầu tư nguồn lực, thu hút các doanh nghiệp để phát triển hạ tầng công nghệ thông tin, đặt mục tiêu trở thành một trung tâm dữ liệu của cả nước và quốc tế. Đối với hạ tầng dữ liệu, hiện, toàn thành phố có 7 trung tâm dữ liệu. Cổng Dữ liệu mở thành phố đang cung cấp hơn 1.500 bộ dữ liệu mở (tính đến tháng 12/2025) thuộc nhiều lĩnh vực. Các cơ sở dữ liệu nền được chuẩn hóa, hoàn thiện; hình thành kho dữ liệu dùng chung, kho kết quả thủ tục hành chính, đưa vào sử dụng cổng dữ liệu mở. Trên nền tảng đó, dữ liệu được kết nối, chia sẻ và phục vụ trực tiếp cho công tác quản lý đô thị, cung cấp dịch vụ công và phát triển kinh tế số.

Đổi mới cách tiếp cận, coi dữ liệu là tài sản để khai thác hiệu quả trong công tác điều hành thành phố thông minh, Đà Nẵng khai thác dữ liệu phục vụ trực tiếp công tác quản lý, điều hành thông qua Trung tâm Giám sát, điều hành thông minh (Trung tâm IOC). Trung tâm IOC của thành phố hiện vận hành 15 nhóm dịch vụ thông minh với khoảng 160 loại dữ liệu và 50 cảnh báo phục vụ quản lý đô thị theo thời gian thực. Theo lãnh đạo thành phố, dựa trên dữ liệu, Trung tâm IOC bước đầu khai thác để thực hiện giám sát, phân tích, đưa ra cảnh báo các vấn đề theo thời gian thực, phục vụ công tác chỉ đạo, điều hành của lãnh đạo thành phố, sở, ngành, ủy ban nhân dân phường, xã; đồng thời, cung cấp thông tin, tiện ích, dịch vụ cho người dân. Việc phát triển trung tâm dữ liệu tạo nền tảng cho công nghệ lõi như: Trí tuệ nhân tạo (AI), dữ liệu lớn (Big Data), chuỗi khối (Blockchain), tài chính công nghệ (Fintech) sẽ hỗ trợ phát triển kinh tế số, xây dựng và điều hành thành phố thông minh.

Văn kiện Đại hội XIV của Đảng nêu rõ phát triển khoa học, công nghệ, đổi mới sáng tạo và chuyển đổi số quốc gia là động lực quan trọng của phát triển đất nước. Trong bối cảnh chuyển đổi số diễn ra sâu rộng trên mọi lĩnh vực, dữ liệu được nhìn nhận như một tư liệu sản xuất mới; đồng thời là nền tảng để chính quyền chuyển từ mô hình quản lý truyền thống sang quản trị dựa trên dữ liệu, tăng tính minh bạch và nâng cao hiệu quả điều hành, cải thiện chất lượng phục vụ người dân và doanh nghiệp. Tỉnh ủy Lai Châu xác định phát triển khoa học, công nghệ, đổi mới sáng tạo, chuyển đổi số là yêu cầu cấp thiết, góp phần thực hiện mục tiêu tăng trưởng, nâng cao chất lượng đời sống người dân. Theo đó, hạ tầng số được quan tâm đầu tư theo hướng đồng bộ, hiện đại, đặc biệt chú trọng xây dựng và hoàn thiện hạ tầng dữ liệu.

Tính đến nay, mạng truyền số liệu chuyên dùng thực hiện kết nối đến 100% số sở, ban, ngành tỉnh. 100% số hồ sơ công việc, tài liệu công việc tại cấp tỉnh và cấp xã được tạo lập và xử lý trên môi trường điện tử. Cơ sở dữ liệu tổ chức đảng, đảng viên hoàn thành chuẩn hóa 100% bảo đảm “đúng, đủ, sạch, sống, thống nhất, dùng chung”. Tỷ lệ hồ sơ trực tuyến đạt 93,87%, tỷ lệ số hóa hồ sơ, kết quả giải quyết thủ tục hành chính đạt 94,06%. 100% thủ tục hành chính liên quan doanh nghiệp được thực hiện trực tuyến, thông suốt, liền mạch... Những kết quả nêu trên bước đầu góp phần nâng cao hiệu quả quản trị, cải thiện chất lượng phục vụ người dân và doanh nghiệp; đóng góp tích cực vào phát triển kinh tế-xã hội của tỉnh, với tốc độ tăng trưởng GRDP quý I/2026 ước đạt 9,65%, thuộc top 10 cả nước về tốc độ tăng trưởng.