Tiếp tay cho lừa đảo từ việc thuê tài khoản ngân hàng

Thủ đoạn thu gom tài khoản ngân hàng

Thời gian gần đây, cơ quan công an liên tục cảnh báo về thủ đoạn lừa đảo công nghệ cao nhắm vào học sinh, sinh viên, người lao động có thu nhập thấp và những người thiếu hiểu biết pháp luật.

Theo đó, các đối tượng lập nhiều hội, nhóm trên Facebook, Zalo, Telegram để tuyển người mở tài khoản ngân hàng với lời mời "việc nhẹ, thu nhập nhanh", "chỉ cần mở tài khoản là nhận vài trăm nghìn đồng". Sau khi mở tài khoản, người tham gia được yêu cầu bàn giao thông tin đăng nhập, thẻ ngân hàng, mã OTP hoặc các thông tin định danh để bán hoặc cho thuê lại.

Những tài khoản này sau đó trở thành "tài khoản rác", được sử dụng để nhận tiền lừa đảo, rửa tiền, đánh bạc trực tuyến hoặc thực hiện các giao dịch bất hợp pháp, gây nhiều khó khăn cho công tác điều tra, truy vết dòng tiền.

Đáng chú ý, các đối tượng còn sử dụng công nghệ cao để vượt qua lớp bảo mật của ngân hàng. Theo kết quả điều tra của Công an tỉnh Thanh Hóa, một đường dây mua bán tài khoản ngân hàng đã sử dụng phần mềm có khả năng can thiệp vào điện thoại, chiếm quyền điều khiển camera và thay thế hình ảnh trực tiếp bằng ảnh chân dung có sẵn nhằm qua mặt hệ thống xác thực sinh trắc học.

Bằng thủ đoạn này, các đối tượng tạo và sử dụng hàng loạt tài khoản ngân hàng phục vụ hoạt động phạm tội mà không cần chủ tài khoản trực tiếp xác thực.

Nhiều người cho rằng việc bán hoặc cho thuê tài khoản chỉ là giao dịch dân sự đơn thuần nên sẽ không phải chịu trách nhiệm. Tuy nhiên, khi tài khoản bị sử dụng để nhận tiền lừa đảo hoặc rửa tiền, chính chủ tài khoản sẽ là người đầu tiên bị cơ quan điều tra xác minh vì mọi giao dịch đều đứng tên mình.

Do đó, cơ quan công an khuyến cáo người dân tuyệt đối không bán, cho thuê, cho mượn tài khoản ngân hàng, căn cước công dân hoặc thông tin cá nhân dưới bất kỳ hình thức nào.

Bán, cho thuê tài khoản ngân hàng bị xử lý thế nào?

Pháp luật hiện hành quy định chế tài rất nghiêm khắc đối với hành vi mua bán, cho thuê tài khoản thanh toán cũng như mua bán trái phép thông tin tài khoản ngân hàng.

Theo khoản 6 Điều 30 Nghị định 340/2025/NĐ-CP (có hiệu lực từ ngày 9/2/2026), các hành vi mua, bán, thuê, cho thuê, mượn, cho mượn tài khoản thanh toán hoặc mua, bán thông tin tài khoản thanh toán đều là hành vi vi phạm pháp luật.

Cá nhân thực hiện các hành vi này có thể bị phạt tiền đến 200 triệu đồng, đồng thời buộc nộp lại toàn bộ số lợi bất hợp pháp có được từ việc vi phạm.

Trường hợp hành vi đủ yếu tố cấu thành tội phạm, người vi phạm còn có thể bị truy cứu trách nhiệm hình sự. Theo Điều 291 Bộ luật Hình sự năm 2015, sửa đổi, bổ sung năm 2017, người có hành vi thu thập, tàng trữ, trao đổi, mua bán hoặc công khai hóa trái phép thông tin về tài khoản ngân hàng của người khác có thể bị phạt tiền đến 500 triệu đồng, phạt cải tạo không giam giữ hoặc phạt tù đến 07 năm, tùy theo tính chất và mức độ vi phạm.

Ngoài ra, nếu biết rõ tài khoản được sử dụng để lừa đảo, rửa tiền, đánh bạc hoặc các hoạt động phạm tội khác nhưng vẫn cung cấp, cho thuê hoặc bán tài khoản, người vi phạm còn có thể bị xem xét trách nhiệm đối với các tội danh liên quan theo quy định của Bộ luật Hình sự.

Thực tế, Cơ quan An ninh điều tra Công an tỉnh Thanh Hóa đã khởi tố vụ án, khởi tố bị can và tạm giam 8 đối tượng trong đường dây thu gom, mua bán trái phép thông tin tài khoản ngân hàng với quy mô lớn. Các bị can bị điều tra về nhiều hành vi như thu thập, tàng trữ, trao đổi, mua bán trái phép thông tin tài khoản ngân hàng; xâm nhập trái phép mạng máy tính, mạng viễn thông hoặc phương tiện điện tử; sử dụng mạng máy tính, mạng viễn thông để chiếm đoạt tài sản.

Để tránh trở thành nạn nhân hoặc vô tình tiếp tay cho tội phạm công nghệ cao, người dân cần tuyệt đối không bán, cho thuê hoặc cho mượn tài khoản ngân hàng và thông tin cá nhân. Đồng thời, chỉ cài đặt ứng dụng từ nguồn chính thống, thường xuyên cập nhật hệ điều hành và ứng dụng ngân hàng, không cấp quyền truy cập camera hoặc điều khiển thiết bị cho các phần mềm không rõ nguồn gốc.

Khi phát hiện điện thoại có dấu hiệu bất thường như tự bật camera, nóng máy, hao pin nhanh hoặc nghi ngờ bị cài mã độc, cần nhanh chóng đổi mật khẩu, liên hệ ngân hàng để khóa giao dịch và trình báo cơ quan Công an để được hỗ trợ kịp thời.

(Bài viết có sự phối hợp cung cấp dữ liệu và thông tin pháp lý từ LuatVietnam.vn trong khuôn khổ chuyên mục Phòng, chống tội phạm công nghệ cao)