Thành lũy biên cương

Bài 1: Cuộc chiến thầm lặng

Đã nhiều năm trôi qua, nhưng với S.T.S., sinh năm 1998, ở xã Nghĩa Thuận, ký ức về những ngày bị lừa bán sang bên kia biên giới vẫn như một vết cắt chưa lành. Sinh ra trong một gia đình nghèo, đầu năm 2016, chị S. mang theo ước mơ giản dị là kiếm được một công việc ổn định để phụ giúp cha mẹ. Những lời hứa về mức lương cao, cuộc sống đủ đầy ở bên kia biên giới dần khiến cô gái trẻ đặt niềm tin nhầm chỗ. Sau nhiều lần làm quen, tạo dựng lòng tin, các đối tượng đưa chị cùng một người bạn vượt qua những đường mòn hiểm trở sang Trung Quốc. Chỉ khi bị khống chế, bị tước đi quyền tự do, chị mới nhận ra mình đã trở thành nạn nhân của tội phạm mua bán người.

“Lúc đó tôi rất sợ. Tim đập liên hồi, chân run rẩy. Khi thấy trong nhà không còn người canh giữ, tôi lặng lẽ mở cửa rồi bỏ chạy. Giữa vùng đất xa lạ, không biết đường, không biết sẽ gặp ai, tôi chỉ biết men theo những con đường mòn, sườn núi để tìm đường về Việt Nam. Mỗi tiếng động phía sau đều khiến tôi giật mình vì sợ bị bắt lại”, chị S. nhớ lại.

Cán bộ, chiến sĩ Bộ đội Biên phòng tuyên truyền pháp luật cho học sinh dân tộc thiểu số trên địa bàn xã Lao Chải.

Khát vọng được trở về đã giúp cô gái trẻ vượt qua nỗi sợ hãi. May mắn mỉm cười khi chị thoát khỏi sự kiểm soát của các đối tượng và trở về quê hương an toàn. Ngay sau đó, chị tìm đến Đồn Biên phòng Phó Bảng trình báo toàn bộ sự việc.

Từ lá đơn tố giác ấy, chuyên án HG1120 được xác lập. Hàng tháng trời, cán bộ, chiến sĩ Bộ đội Biên phòng kiên trì thu thập chứng cứ, bảo vệ nạn nhân, hỗ trợ tâm lý và từng bước bóc gỡ đường dây mua bán người xuyên biên giới. Những đối tượng phạm tội cuối cùng đều bị xử lý nghiêm trước pháp luật.

Phía sau thành công của chuyên án là sự dũng cảm của người bị hại và sự mưu trí của những người lính quân hàm xanh. Nhưng còn có một lực lượng thầm lặng khác - chính là người dân vùng biên.

Những cuộc điện thoại báo tin, những lá đơn tố giác, những dấu hiệu bất thường được người dân kịp thời phản ánh đã trở thành những mắt xích quan trọng giúp lực lượng chức năng lần theo dấu vết của các đường dây tội phạm. Theo Ban Chỉ huy Bộ đội Biên phòng tỉnh Tuyên Quang, giai đoạn 2020 - 2025, từ nguồn tin do quần chúng nhân dân cung cấp, lực lượng Bộ đội Biên phòng đã phối hợp điều tra, giải cứu thành công 14 phụ nữ và 3 trẻ em bị lừa bán sang Trung Quốc trở về đoàn tụ với gia đình.

Thực tế cho thấy, nhiều vụ việc đã được phát hiện từ những nguồn tin rất nhỏ. Có khi là sự cảnh giác của một người phụ nữ trong bản trước những người lạ thường xuyên xuất hiện. Có khi là lời kể của một em học sinh về việc bạn mình được rủ sang bên kia biên giới làm việc với lời hứa hẹn thu nhập cao. Những thông tin tưởng chừng nhỏ bé ấy đã trở thành đầu mối quan trọng để lực lượng Biên phòng kịp thời xác minh, ngăn chặn tội phạm ngay từ sớm.

Đằng sau con số 17 nạn nhân được giải cứu là 17 mái nhà sáng lại ánh đèn đoàn viên; là những người mẹ không còn ngóng con trong vô vọng; là những đứa trẻ không mất đi vòng tay yêu thương của người thân. Đó cũng là minh chứng sinh động cho sức mạnh của thế trận biên phòng toàn dân, khi mỗi người dân đều trở thành “tai mắt”, là người đồng hành cùng lực lượng Biên phòng trên hành trình bảo vệ cuộc sống bình yên.

Nếu mua bán người cướp đi hạnh phúc của nhiều gia đình thì ma túy lại âm thầm hủy hoại sức khỏe, tương lai của biết bao con người, gieo rắc bất ổn cho từng bản làng. Đối với Bộ đội Biên phòng, đây là hai mặt trận khác nhau nhưng cùng chung một mục tiêu giữ bình yên nơi biên cương.

Tháng 8-2023, từ nguồn tin nghiệp vụ, Bộ đội Biên phòng Tuyên Quang phát hiện đường dây vận chuyển ma túy xuyên quốc gia từ Điện Biên qua Hà Giang sang Trung Quốc tiêu thụ. Các đối tượng hoạt động rất tinh vi, thường xuyên thay đổi nơi lưu trú, chia nhỏ từng công đoạn vận chuyển, sử dụng nhiều phương tiện khác nhau nhằm đánh lạc hướng lực lượng chức năng.

Những ngày theo dõi đối tượng là chuỗi thời gian đầy căng thẳng của Ban Chuyên án. Các trinh sát phải bám sát mọi di biến động suốt ngày đêm. Có những đêm mưa lạnh giữa rừng sâu, họ nằm mật phục nhiều giờ liền, chỉ một sơ suất nhỏ cũng có thể khiến chuyên án đổ vỡ.

Đại tá Bùi Văn Huân, Trưởng phòng Nghiệp vụ, Ban Chỉ huy Bộ đội Biên phòng tỉnh cho biết, phía sau mỗi chuyên án thành công là nhiều tháng ngày đối mặt với hiểm nguy. Các đối tượng mua bán, vận chuyển ma túy luôn manh động, liều lĩnh, sẵn sàng chống trả khi bị phát hiện. Vì vậy, cán bộ, chiến sĩ phải nhiều lần cải trang, bí mật bám địa bàn, kiên trì theo dõi để bảo đảm việc bắt giữ diễn ra đúng thời điểm, an toàn tuyệt đối.

Rạng sáng 12-9-2023, tại thành phố Hà Giang (cũ), lực lượng Bộ đội Biên phòng phối hợp các đơn vị nghiệp vụ bất ngờ bắt quả tang ba đối tượng Chá A Tạ, Cháng A Sá và Cháng A Dính, cùng trú tại tỉnh Điện Biên, khi đang nhận ma túy từ xe khách. Tang vật thu giữ là 10 bánh heroin cùng nhiều vật chứng liên quan.

Chiến công ấy được đánh đổi bằng biết bao đêm trắng của những người lính nơi biên giới. Có người nhiều tuần không về nhà, bữa cơm chỉ vội vàng bên vệ đường, giấc ngủ chập chờn trong những lán tạm giữa núi rừng. Song điều giữ chân họ trên từng cung đường không chỉ là nhiệm vụ. Đó còn là niềm tin rằng mỗi bánh heroin bị thu giữ sẽ giúp thêm nhiều gia đình tránh khỏi bi kịch, thêm nhiều thanh niên không bị ma túy cướp mất tương lai.

Những năm gần đây, mặc dù tình hình tội phạm trên tuyến biên giới vẫn tiềm ẩn nhiều yếu tố phức tạp, song an ninh, trật tự khu vực biên giới cơ bản được giữ vững. Nhiều chuyên án lớn về ma túy, mua bán người, tổ chức cho người khác xuất cảnh trái phép được phát hiện, triệt phá thành công, góp phần bảo vệ cuộc sống bình yên của Nhân dân và khẳng định sức mạnh của khối đại đoàn kết toàn dân tộc trong bảo vệ chủ quyền, an ninh biên giới. Trong năm, Bộ đội Biên phòng tỉnh phát hiện, xử lý 61 vụ/66 đối tượng liên quan ma túy, buôn lậu, xuất, nhập cảnh trái phép, vi phạm an ninh trật tự; triệt phá 1 chuyên án tổ chức cho người khác trốn đi nước ngoài; thu giữ nhiều tang vật quan trọng.

Tuy nhiên, những chuyên án lớn chỉ là phần nổi. Điều quan trọng hơn là giúp người dân không trở thành nạn nhân, không tiếp tay cho tội phạm và chủ động bảo vệ bản thân. Vì vậy, nhiều năm qua, Bộ đội Biên phòng luôn xác định phòng ngừa từ cơ sở là giải pháp căn cơ, lâu dài. Chỉ tính riêng trong năm 2025, các đơn vị Biên phòng trên tuyến biên giới đã tổ chức trên 1.200 buổi tuyên truyền pháp luật, thu hút trên 150 nghìn lượt người tham gia, tập trung vào phòng, chống mua bán người, ma túy, xuất nhập cảnh trái phép và bảo vệ chủ quyền lãnh thổ.

Để pháp luật đến gần hơn với đồng bào, cán bộ, chiến sĩ đổi mới nhiều hình thức tuyên truyền như phiên tòa giả định, tiểu phẩm sân khấu hóa, hội thi tìm hiểu pháp luật, giao lưu văn nghệ, chiếu phim lưu động, phát tờ rơi song ngữ bằng tiếng Mông, Dao, Nùng... Các mô hình “Tiếng loa Biên phòng”, “Mỗi tuần một câu chuyện pháp luật”, “Tiết học biên cương” cũng từng bước lan tỏa ý thức chấp hành pháp luật đến từng thôn, bản.

Không chỉ diễn ra trong hội trường, những buổi tuyên truyền còn theo chân người lính đến các phiên chợ vùng cao, Ngày hội Đại đoàn kết toàn dân tộc, các cuộc họp thôn, sinh hoạt tổ tự quản đường biên, cột mốc. Nhờ đó, nhận thức của người dân dần thay đổi.

Giữa nơi địa đầu Tổ quốc, bình yên được gìn giữ không chỉ bằng những bước chân tuần tra của người lính quân hàm xanh mà còn bằng sự đồng lòng của cấp ủy, chính quyền và Nhân dân các dân tộc vùng biên. Chính sự gắn bó giữa ý Đảng với lòng dân đã tạo nên “lá chắn” vững chắc trước tội phạm, để mỗi bản làng luôn bình yên, mỗi mái nhà luôn sáng đèn và đường biên Tổ quốc mãi là đường biên của hòa bình, niềm tin và đoàn kết.

Bài, ảnh: Trần Liên - Mộc Lan - Thanh Thủy - Lê Thùy

(Còn nữa)