Quan hệ Nga-Mỹ: Những tín hiệu tích cực

Bộ trưởng Ngoại giao Nga Sergey Lavrov vừa hội đàm với người đồng cấp Mỹ Marco Rubio bên lề Hội nghị Bộ trưởng Ngoại giao Nhóm các nền kinh tế phát triển và mới nổi hàng đầu thế giới (G20) diễn ra tại thành phố Atlanta, bang Georgia (Mỹ). Cuộc gặp cho thấy, cả Moskva và Washington mong muốn duy trì tiếp xúc, đối thoại nhằm mở rộng cơ hội hợp tác, thu hẹp bất đồng, vì lợi ích hai bên.

Cuộc hội đàm ngắn giữa hai Bộ trưởng Ngoại giao diễn ra trong bối cảnh Nga-Mỹ gần đây đã tiến hành những cuộc tiếp xúc cấp cao. Tháng 10 vừa qua, trong cuộc gặp Đặc phái viên Mỹ Steve Witkoff, Tổng thống Nga Vladimir Putin nhấn mạnh, cả Moskva và Washington đều quan tâm khôi phục quan hệ song phương, nhất là về kinh tế, thương mại. Nga sẵn sàng cung cấp phân bón số lượng lớn cho thị trường Mỹ sau khi cho phép xuất khẩu dầu diesel. Đặc phái viên Nga Kirill Dmitriev cho biết, hai nước cũng đang thảo luận một số dự án tiềm năng, trong đó có trung tâm dữ liệu và năng lượng.

Dù các động thái hợp tác nêu trên chủ yếu là đề xuất và định hướng, chưa phải thỏa thuận đầu tư toàn diện, nhưng các cuộc tiếp xúc giữa Nga và Mỹ mở ra khả năng hai bên nối lại một số hoạt động hợp tác kinh tế quan trọng, thực chất.

Tổng thống Putin mới đây cho biết, Moskva đang thăm dò khả năng hợp tác với Mỹ trong những dự án khí đốt tại Bắc Cực. Theo ông Putin, Moskva đang tích cực mở rộng năng lực sản xuất khí đốt và phát triển công nghệ phục vụ khai thác trong điều kiện khắc nghiệt ở vùng cực Bắc.

Quá trình triển khai, Nga sẵn sàng hợp tác với những đối tác thực sự quan tâm đến các dự án chung, trong đó có các đối tác Mỹ. Nếu được triển khai, hợp tác này có thể mở ra cơ hội về công nghệ, đầu tư và khai thác tài nguyên. Nga cũng có năng lực sản xuất và xuất khẩu lớn về phân bón, còn Mỹ cần nguồn cung đầu vào ổn định cho ngành nông nghiệp. Việc mở rộng thương mại giữa hai nước trong lĩnh vực này đem lại lợi ích cho cả nhà sản xuất Nga và doanh nghiệp nông nghiệp Mỹ, đồng thời góp phần đa dạng hóa nguồn cung trên thị trường quốc tế.

Mối quan hệ giữa hai cường quốc chứng kiến những tín hiệu tích cực khi hai bên sử dụng cách tiếp cận dùng “đối thoại” thay vì “đối đầu”, thúc đẩy hợp tác đôi bên cùng có lợi. Tổng thống Mỹ Donald Trump đã ký sắc lệnh miễn áp dụng Đạo luật Lindsey O. Graham trừng phạt Nga sau khi ông Trump đạt thỏa thuận với Moskva về việc cung cấp dầu diesel. Mở cánh cửa hợp tác với Nga giúp Mỹ bổ sung nguồn cung một số nguyên liệu chiến lược, năng lượng và phân bón, tăng tính linh hoạt cho thị trường, giảm áp lực chi phí đầu vào và hỗ trợ ổn định chuỗi cung ứng. Thông qua hợp tác với Mỹ, Nga mở rộng tiếp cận thị trường, công nghệ, vốn đầu tư và các kênh thanh toán quốc tế nhằm đa dạng hoạt động kinh tế.

Nhằm theo đuổi một số hướng hợp tác chung, Moskva và Washington đang đề cập khả năng có thể tổ chức vòng tham vấn mới về những vấn đề gây căng thẳng trong quan hệ song phương trước cuối năm nay. Năm 2025, Nga và Mỹ đã tiến hành vòng đàm phán về khôi phục đầy đủ hoạt động của các cơ quan đại diện ngoại giao hai nước. Hai bên đã trao đổi công hàm xác nhận các cam kết tạo điều kiện duy trì dịch vụ ngân hàng và tài chính cho các cơ quan đại diện ngoại giao, cũng như bảo đảm việc Nga đóng góp ngân sách cho Liên hợp quốc và các tổ chức quốc tế khác.

Điều đáng nói, duy trì và thúc đẩy đối thoại còn giúp hai bên có thêm dư địa xử lý bất đồng. Một mối quan hệ kinh tế và ngoại giao được cải thiện sẽ giảm rủi ro phát sinh từ sự đối đầu kéo dài giữa hai cường quốc hạt nhân, tạo điều kiện xử lý các vấn đề quốc tế, duy trì môi trường hòa bình, ổn định.