Kỷ niệm 300 năm Ngày sinh Danh nhân văn hóa Lê Quý Đôn (1726-2026)

Dự lễ kỷ niệm có nguyên Chủ tịch nước Trương Tấn Sang, nguyên Thường trực Ban Bí thư Trần Quốc Vượng; các đồng chí Ủy viên Bộ Chính trị: Nguyễn Duy Ngọc, Bí thư Trung ương Đảng, Trưởng ban Tổ chức Trung ương; Trịnh Văn Quyết, Bí thư Trung ương Đảng, Trưởng ban Tuyên giáo và Dân vận Trung ương; Phạm Gia Túc, Phó Thủ tướng Thường trực Chính phủ.

Cùng dự có các đồng chí lãnh đạo các ban, bộ, ngành Trung ương; đại diện lãnh đạo các tỉnh, thành phố; đại biểu Ủy ban Quốc gia UNESCO Việt Nam; lãnh đạo tỉnh Hưng Yên; đại biểu Mẹ Việt Nam Anh hùng, Anh hùng Lực lượng vũ trang nhân dân, Anh hùng Lao động; lãnh đạo các ban, sở, ngành, địa phương, cùng đông đảo các tầng lớp nhân dân tỉnh Hưng Yên.

Phó Thủ tướng Thường trực Chính phủ Phạm Gia Túc tặng hoa lãnh đạo tỉnh Hưng Yên và Trưởng đại diện Văn phòng UNESCO tại Việt Nam.

Tại lễ kỷ niệm, đồng chí Phạm Gia Túc trình bày diễn văn kỷ niệm 300 năm Ngày sinh Danh nhân văn hóa Lê Quý Đôn (1726-2026).

Trong diễn văn, Phó Thủ tướng Thường trực Phạm Gia Túc khẳng định: Lê Quý Đôn là nhà bác học lớn của dân tộc, một trí tuệ xuất chúng, bậc đại khoa, đại trí, đại tài của Việt Nam thế kỷ XVIII. Người đã để lại di sản tư tưởng, học thuật đồ sộ trên nhiều lĩnh vực như: lịch sử, địa lý, văn học, triết học, giáo dục, quân sự, kinh tế, nông nghiệp và ngoại giao.

Cuộc đời và sự nghiệp của ông là biểu tượng tiêu biểu của truyền thống hiếu học, tinh thần tự học, tư duy đổi mới, ý chí phụng sự đất nước và trách nhiệm đối với dân tộc; những giá trị ấy đã vượt qua giới hạn của thời đại, trở thành nguồn cảm hứng và tài sản tinh thần quý báu của dân tộc Việt Nam.

Phó Thủ tướng Thường trực Phạm Gia Túc nhấn mạnh: Việc UNESCO thông qua Nghị quyết cùng tham gia kỷ niệm 300 năm Ngày sinh Danh nhân văn hóa Lê Quý Đôn là sự ghi nhận, tôn vinh của cộng đồng quốc tế đối với những đóng góp to lớn của ông cho kho tàng tri thức và văn hóa nhân loại; đồng thời khẳng định vị thế của nền văn hiến Việt Nam trong dòng chảy văn minh thế giới.

Đây không chỉ là niềm vinh dự, tự hào của quê hương Hưng Yên, mà còn là niềm tự hào chung của dân tộc Việt Nam. Do vậy, kỷ niệm 300 năm Ngày sinh Danh nhân văn hóa Lê Quý Đôn không chỉ là dịp tri ân, tôn vinh một danh nhân văn hóa kiệt xuất, mà còn là cơ hội để nhìn lại, suy ngẫm sâu sắc hơn về giá trị của tri thức, văn hóa và con người; khơi dậy mạnh mẽ tinh thần học tập, đổi mới sáng tạo, khát vọng cống hiến và ý chí phát triển đất nước phồn vinh, hạnh phúc.

Trong bối cảnh đất nước bước vào giai đoạn phát triển mới với yêu cầu đẩy mạnh khoa học, công nghệ, đổi mới sáng tạo, chuyển đổi số và hội nhập quốc tế sâu rộng, những giá trị tư tưởng, tinh thần học thuật, tấm gương hiếu học và phương pháp nghiên cứu khoa học nghiêm cẩn của Lê Quý Đôn càng thể hiện ý nghĩa thời đại, góp phần hiện thực hóa các chủ trương, định hướng lớn của Đảng về phát triển nhanh, bền vững đất nước trên nền tảng phát huy giá trị văn hóa, con người Việt Nam, xây dựng đội ngũ trí thức lớn mạnh và nguồn nhân lực chất lượng cao.

Để tiếp tục nghiên cứu, tôn vinh và phát huy giá trị di sản của Danh nhân văn hóa Lê Quý Đôn, đồng chí Phạm Gia Túc đề nghị các ban, bộ, ngành Trung ương, các địa phương, chính quyền và nhân dân tỉnh Hưng Yên cần tiếp tục đi sâu nghiên cứu có hệ thống về cuộc đời, tư tưởng và di sản của Danh nhân văn hóa Lê Quý Đôn. Đẩy mạnh sưu tầm, kiểm kê, phiên dịch, chú giải, xuất bản và số hóa các trước tác; từng bước hình thành cơ sở dữ liệu thống nhất, dùng chung, tạo điều kiện để các nhà khoa học, giáo viên, học sinh và công chúng trong nước, quốc tế tiếp cận thuận lợi, chính xác.

Việc nghiên cứu phải bảo đảm tính khoa học, khách quan, làm rõ cả giá trị lịch sử và ý nghĩa đương đại của di sản. Đưa những giá trị tốt đẹp trong cuộc đời và sự nghiệp của Danh nhân văn hóa Lê Quý Đôn đến gần hơn với thế hệ trẻ. Tổ chức các chương trình giáo dục, trưng bày, cuộc thi, hoạt động trải nghiệm với hình thức, nội dung đa dạng, hấp dẫn, sáng tạo, phù hợp; khơi dậy tinh thần học tập suốt đời, ý thức tự học, tư duy độc lập; củng cố niềm tin, tình yêu quê hương và khát vọng cống hiến cho đất nước. Phát huy tư tưởng chân tài thực học, học đi đôi với hành, phát hiện và trọng dụng nhân tài trong quá trình đổi mới giáo dục và đào tạo.

Bảo tồn và phát huy bền vững hệ thống di tích, tư liệu, hiện vật gắn với Danh nhân văn hóa Lê Quý Đôn. Vận dụng tinh thần thực học, trọng hiền tài và phụng sự quốc gia của Danh nhân văn hóa Lê Quý Đôn vào sự nghiệp xây dựng, phát triển đất nước. Mỗi cán bộ, đảng viên, nhất là người đứng đầu, phải không ngừng học tập, rèn luyện, tôn trọng thực tiễn, nói đi đôi với làm; đề cao liêm chính, kỷ luật, kỷ cương và trách nhiệm phục vụ nhân dân, đồng thời, tạo môi trường thuận lợi để đội ngũ trí thức, nhà khoa học, văn nghệ sĩ phát huy tài năng, đóng góp cho đất nước.

Chủ động triển khai các hoạt động hợp tác quốc tế trong khuôn khổ UNESCO và với các quốc gia đã ủng hộ đề cử. Tăng cường hội thảo khoa học, triển lãm, xuất bản và giao lưu học thuật về Danh nhân văn hóa Lê Quý Đôn; qua đó góp phần giới thiệu sinh động hơn lịch sử, văn hóa và trí tuệ Việt Nam, thúc đẩy đối thoại, sự hiểu biết lẫn nhau và làm sâu sắc quan hệ hữu nghị giữa Việt Nam với cộng đồng quốc tế.

Phó Thủ tướng Thường trực Phạm Gia Túc tin tưởng, Đảng bộ, chính quyền và nhân dân tỉnh Hưng Yên cùng các ban, bộ, ngành Trung ương và địa phương, đội ngũ trí thức và nhân dân cả nước sẽ tiếp tục gìn giữ, lan tỏa và phát huy xứng đáng di sản của Danh nhân văn hóa Lê Quý Đôn. Đồng thời tập trung triển khai thực hiện hiệu quả Nghị quyết Đại hội XIV của Đảng, các Nghị quyết chiến lược của Bộ Chính trị, nhất là Nghị quyết số 57-NQ/TW về đột phá phát triển khoa học, công nghệ, đổi mới sáng tạo và chuyển đổi số quốc gia, Nghị quyết số 71-NQ/TW về đột phá phát triển giáo dục và đào tạo, Nghị quyết số 80-NQ/TW về phát triển văn hóa Việt Nam… với những quan điểm chỉ đạo xuyên suốt, đột phá như “phát triển khoa học, công nghệ, đổi mới sáng tạo và chuyển đổi số quốc gia là đột phá quan trọng hàng đầu, là động lực chính… đưa đất nước phát triển bứt phá, giàu mạnh trong kỷ nguyên mới”, “giáo dục và đào tạo là quốc sách hàng đầu, quyết định tương lai dân tộc”, “phát triển văn hóa, con người là nền tảng, nguồn lực nội sinh quan trọng, động lực to lớn, trụ cột, hệ điều tiết cho phát triển nhanh và bền vững đất nước”...

"Với quyết tâm tiếp nối chí lớn của tiền nhân bằng trí tuệ, bản lĩnh, khát vọng đổi mới sáng tạo và tinh thần phụng sự Tổ quốc, phục vụ nhân dân, chúng ta nhất định sẽ biến những giá trị được UNESCO và cộng đồng quốc tế tôn vinh thành nguồn lực tinh thần, tạo động lực thúc đẩy sự nghiệp đổi mới, xây dựng đất nước Việt Nam hòa bình, độc lập, dân chủ, giàu mạnh, phồn vinh, văn minh, hạnh phúc, vững bước đi lên chủ nghĩa xã hội", Phó Thủ tướng Thường trực Phạm Gia Túc khẳng định.

Trưởng đại diện Văn phòng UNESCO tại Việt Nam trao Nghị quyết của UNESCO vinh danh Danh nhân văn hóa Lê Quý Đôn cho lãnh đạo tỉnh Hưng Yên.

Tại buổi lễ, Trưởng đại diện Văn phòng UNESCO tại Việt Nam đã trao Nghị quyết của UNESCO vinh danh và cùng tham gia kỷ niệm 300 năm Ngày sinh Danh nhân văn hóa Lê Quý Đôn cho lãnh đạo tỉnh Hưng Yên.

Đây là dấu mốc có ý nghĩa đặc biệt quan trọng, thể hiện sự ghi nhận của cộng đồng quốc tế đối với những cống hiến to lớn của Lê Quý Đôn đối với kho tàng tri thức và văn hóa nhân loại, đồng thời góp phần khẳng định vị thế, giá trị của nền văn hiến Việt Nam trên trường quốc tế.

Phát biểu tại lễ kỷ niệm, Bí thư Tỉnh ủy Hưng Yên Phạm Quang Ngọc khẳng định: Di sản to lớn của Danh nhân văn hóa Lê Quý Đôn để lại cho hậu thế sẽ trở thành quyết tâm, hành động thực tế lan tỏa trong mỗi ngôi trường, mỗi công sở, nhà máy, mỗi học sinh, cán bộ và từng người dân tỉnh Hưng Yên, để không ngừng nhân lên khát vọng học tập, nghiên cứu khoa học, đổi mới sáng tạo, phát triển tri thức quốc gia, gìn giữ, phát huy giá trị văn hóa dân tộc và xây dựng hệ giá trị Việt Nam trong thời kỳ mới. Đó sẽ là nền tảng quan trọng, góp phần xây dựng tỉnh Hưng Yên phát triển nhanh, bền vững, văn hiến, văn minh, giàu đẹp dựa trên đột phá phát triển khoa học, công nghệ, đổi mới sáng tạo và chuyển đổi số; với nguồn nhân lực chất lượng cao được đào tạo toàn diện đức, trí, thể, mỹ, hết lòng phụng sự Tổ quốc, phục vụ nhân dân, đem tri thức cống hiến cho công cuộc xây dựng quê hương, đất nước.