Gieo mận trên vùng đất khó

Là người dân tộc Dao, sinh ra và lớn lên ở vùng quê Suối Thầu 1 nghèo khó, anh Lý Ngọc Thanh hiểu hơn ai hết những khó khăn của người dân vùng cao. Đất đồi rộng nhưng việc tìm hướng phát triển kinh tế phù hợp không hề dễ dàng. Năm 2021, trong một lần đến khu vực Cốc Pài, nay thuộc xã Pà Vầy Sủ, tham quan mô hình sản xuất, anh bị thuyết phục bởi những đồi mận xanh tốt đang mang lại thu nhập ổn định cho người dân. Nhận thấy giống mận máu phù hợp với khí hậu, thổ nhưỡng ở độ cao khoảng 1.200m của địa phương, anh quyết định đưa giống cây này về trồng thử nghiệm.

Anh Lý Ngọc Thanh chia sẻ kinh nghiệm phát triển mô hình trồng mận máu với người dân địa phương.

Từ khu vườn tạp trước đây chỉ quen với cây ngô, cây sắn, anh mạnh dạn trồng 50 gốc mận đầu tiên. Thời điểm ấy, nhiều người còn hoài nghi bởi ở Suối Thầu 1 chưa ai trồng mận với quy mô lớn. Những ngày đầu, do thiếu kỹ thuật chăm sóc, thiếu kinh nghiệm nên nhiều cây sinh trưởng kém, thậm chí hư hỏng, không cho quả như mong đợi. Không nản lòng, anh Thanh tiếp tục tìm đến các mô hình trồng mận ở những địa phương có điều kiện tương đồng như xã Chiến Phố (cũ) để học hỏi kinh nghiệm, tìm hiểu kỹ thuật chăm sóc và cách bổ sung dinh dưỡng cho cây.

Càng đi, càng học, anh càng tin rằng cây mận máu có thể bén rễ trên vùng đất này. Niềm tin ấy rồi được đền đáp khi những lứa quả đầu tiên chín đỏ trên sườn đồi từng chỉ quen với màu xanh của ngô và sắn. Sau 5 năm bén rễ trên vùng đất Hoàng Su Phì, những gốc mận ngày nào đã phủ xanh 2,5 ha đồi của gia đình anh, cho thu hoạch ổn định từ 3 đến 4 tấn quả mỗi năm. Với giá bán dao động từ 20.000 đến 40.000 đồng/kg, nguồn thu từ vườn mận đạt trên 300 triệu đồng mỗi năm.

Trong khi trò chuyện với chúng tôi, anh Thanh nhiều lần nhắc đến quan điểm mà bản thân luôn kiên trì thực hiện: “Mỗi đảng viên phải có cho mình một mô hình kinh tế”.

Theo anh, muốn vận động Nhân dân thay đổi tư duy sản xuất thì trước hết đảng viên phải là người làm trước, làm hiệu quả để tạo niềm tin. Chính từ suy nghĩ ấy, anh không chỉ xây dựng mô hình kinh tế cho gia đình mà còn khuyến khích, hướng dẫn các đảng viên trong chi bộ lựa chọn hướng phát triển phù hợp với điều kiện của từng hộ.

Hiện nay, chi bộ thôn Suối Thầu 1 có 6 đảng viên thì cả 6 đảng viên đều xây dựng được mô hình kinh tế riêng. Từ những mô hình ban đầu, phong trào phát triển kinh tế dần lan tỏa trong toàn thôn. Đến nay, 15/42 hộ dân đã mạnh dạn nhân rộng mô hình trồng mận máu, biến những triền đồi trước đây chủ yếu trồng ngô, sắn thành những vườn cây ăn quả cho giá trị kinh tế cao.

Thành quả khiến anh Thanh vui nhất không nằm ở những con số thu nhập của gia đình mình. Đó là khi những hộ dân từng thuộc diện nghèo mạnh dạn làm theo mô hình, từng bước có của ăn của để từ chính những sườn đồi quê hương. Đến nay, đã có 3 hộ trong thôn thoát nghèo nhờ chuyển đổi cây trồng, 2 hộ còn lại dự kiến sẽ thoát nghèo vào cuối năm 2026.

Anh Lý Quang Đạo, một trong những hộ đầu tiên làm theo mô hình của anh Thanh, chia sẻ: “Trước đây diện tích đất đồi của gia đình tôi chủ yếu trồng ngô nên thu nhập không cao. Được anh Thanh hướng dẫn kỹ thuật chăm sóc, chia sẻ kinh nghiệm sản xuất nên tôi mạnh dạn chuyển sang trồng gần 800 gốc mận máu. Đến nay cây phát triển tốt, cho thu nhập ổn định, gia đình tôi đã thoát nghèo”.

Từ một vài hộ tiên phong, mô hình trồng mận máu đang dần mở ra hướng phát triển kinh tế mới cho người dân Suối Thầu 1. Trên những sườn đồi năm nào chỉ có ngô và sắn, giờ đây những vườn cây ăn quả đang từng mùa đơm hoa, kết trái, mang theo hy vọng về cuộc sống khấm khá hơn cho người dân vùng cao.

Anh Lý Ngọc Thanh, Bí thư Chi bộ thôn Suối Thầu 1, xã Hoàng Su Phì chăm sóc vườn mận.

Anh Thanh hiểu rằng, giúp người dân sản xuất tốt mới chỉ là một nửa câu chuyện. Điều quan trọng hơn là phải tìm được đầu ra ổn định cho sản phẩm.

Từ suy nghĩ ấy, anh cùng các thành viên thành lập Hợp tác xã Chế biến nông sản và Dịch vụ tổng hợp Ngọc Thanh với 7 thành viên tham gia đều là đảng viên, đoàn viên thanh niên và người dân địa phương cùng chung mong muốn nâng cao giá trị nông sản quê nhà. Hợp tác xã đứng ra liên kết, thu mua và tiêu thụ sản phẩm nông nghiệp cho bà con trong thôn và những thôn lân cận.

Mỗi năm, hợp tác xã thu mua khoảng 80 tấn thóc tẻ Dui và từ 5 đến 10 tấn thóc nếp cái hoa vàng. Hai sản phẩm đều là những đặc sản của địa phương và được chứng nhận sản phẩm OCOP 3 sao cấp tỉnh, từng bước khẳng định thương hiệu trên thị ttrường. Việc liên kết thu mua, bao tiêu sản phẩm không chỉ giúp người dân yên tâm sản xuất mà còn góp phần nâng cao giá trị nông sản địa phương.

Những nỗ lực ấy đã được ghi nhận bằng nhiều phần thưởng xứng đáng. Năm 2023, anh Lý Ngọc Thanh được Thủ tướng Chính phủ tặng Bằng khen vì có mô hình sản xuất hiệu quả và ổn định, giúp đỡ nhiều hộ nông dân xóa đói, giảm nghèo, tạo việc làm cho nhiều lao động, góp phần phát triển kinh tế - xã hội trên địa bàn tỉnh. Cùng với đó là nhiều khen thưởng của các cấp, các ngành dành cho người Bí thư Chi bộ luôn tâm huyết với sự phát triển của quê hương.

Rời Suối Thầu 1, khi những hạt mưa lất phất phủ mờ các triền núi, chúng tôi vẫn nhớ hình ảnh người Bí thư Chi bộ cần mẫn giữa vườn mận đang mùa kết trái. Từ 50 gốc mận đầu được mang về cách đây 5 năm, giờ đây giống cây ấy đã bén rễ ở nhiều hộ dân trong thôn, mở ra hướng đi mới cho vùng đất còn nhiều khó khăn. Và trên những triền đồi ấy, những mùa quả ngọt vẫn đang tiếp tục được vun trồng bởi sự tiên phong, trách nhiệm của người đảng viên luôn đau đáu với quê hương mình.

Như Quỳnh