Đẩy nhanh tiến độ xử lý, khai thác nhà, đất dôi dư sau sắp xếp

Phó Thủ tướng Nguyễn Văn Thắng vừa ký Công điện số 68/CĐ-TTg ngày 7/10 của Thủ tướng Chính phủ về việc đẩy nhanh tiến độ thực hiện xử lý, khai thác nhà, đất dôi dư sau khi sắp xếp, tinh gọn tổ chức bộ máy, sắp xếp đơn vị hành chính.

Theo Công điện, thời gian qua, Quốc hội, Chính phủ, Thủ tướng Chính phủ và các bộ đã sửa đổi, bổ sung, thay thế, ban hành mới nhiều văn bản quy phạm pháp luật về quản lý, sử dụng tài sản công; đồng thời ban hành các cơ chế, chính sách đặc thù nhằm đẩy nhanh việc sắp xếp, xử lý nhà, đất dôi dư.

Việc triển khai các chủ trương, chính sách đã góp phần bảo đảm cơ sở vật chất để các cơ quan, tổ chức, đơn vị, chính quyền các cấp đi vào hoạt động theo mô hình mới sau sắp xếp, tinh gọn, không làm gián đoạn giải quyết thủ tục hành chính, cung cấp dịch vụ công cho người dân và doanh nghiệp.

Các cơ sở nhà, đất dôi dư từng bước được đưa vào khai thác, xử lý, qua đó tạo thêm nguồn lực cho phát triển kinh tế-xã hội, góp phần thực hành tiết kiệm, chống lãng phí, thất thoát tài sản.

Tuy nhiên, theo báo cáo của Bộ Tài chính và Thanh tra Chính phủ, tiến độ xử lý giữa các bộ, ngành, địa phương còn không đồng đều. Một số địa phương đã tích cực xử lý, chỉ còn dưới 100 cơ sở nhà, đất dôi dư chưa hoàn thành khai thác, xử lý triệt để, như Lạng Sơn, Điện Biên, Lai Châu, Tuyên Quang, Sơn La, Cao Bằng.

Trong khi đó, một số địa phương còn chậm, với trên 500 cơ sở nhà, đất dôi dư chưa hoàn thành khai thác, xử lý triệt để, gồm Gia Lai, Thanh Hóa, Đà Nẵng, Ninh Bình, Phú Thọ, Cần Thơ, Lâm Đồng, Quảng Trị, Quảng Ngãi và Hưng Yên.

Hoàn thành xử lý nhà, đất dôi dư trong năm 2026

Để nâng cao hiệu lực, hiệu quả quản lý, sử dụng tài sản công, Thủ tướng yêu cầu Bộ trưởng, Thủ trưởng cơ quan ngang bộ, cơ quan khác ở Trung ương và Chủ tịch Ủy ban nhân dân các tỉnh, thành phố trực thuộc Trung ương tập trung lãnh đạo, chỉ đạo, đẩy nhanh tiến độ xử lý.

Người đứng đầu các bộ, ngành, địa phương trực tiếp lãnh đạo, chỉ đạo và chịu trách nhiệm về tiến độ, kết quả sắp xếp, xử lý, khai thác các cơ sở nhà, đất dôi dư thuộc phạm vi quản lý.

Các cơ quan phải triển khai nghiêm túc, đầy đủ, hiệu quả các chỉ đạo của lãnh đạo Đảng, Nhà nước và Ban Chỉ đạo Trung ương về phòng, chống tham nhũng, lãng phí, tiêu cực; tập trung ban hành đầy đủ các văn bản thuộc thẩm quyền, đẩy nhanh tổ chức thực hiện theo quy định pháp luật.

Thủ tướng yêu cầu khắc phục triệt để tình trạng nhà, đất bỏ hoang, sử dụng kém hiệu quả, sử dụng không đúng quy định, bảo đảm hoàn thành trong năm 2026.

Đối với các cơ sở nhà, đất không sử dụng quá 12 tháng đã được cơ quan thanh tra chỉ ra, phải xử lý ngay. Các cơ quan, đơn vị không được đặt ra những yêu cầu, điều kiện, thủ tục xin ý kiến lòng vòng làm cản trở việc khai thác, xử lý nhà, đất dôi dư.

Không chờ hoàn thiện hồ sơ mới bàn giao

Đối với các địa phương, Thủ tướng yêu cầu Chủ tịch Ủy ban nhân dân tỉnh, thành phố chỉ đạo cơ quan chức năng phối hợp các cơ quan, tổ chức, đơn vị tiếp nhận các cơ sở nhà, đất dôi dư đã có quyết định chuyển giao về địa phương quản lý, xử lý theo thời hạn quy định.

Trường hợp cơ sở nhà, đất chưa được cấp Giấy chứng nhận quyền sử dụng đất, không đầy đủ hoặc mất hồ sơ pháp lý, chưa xử lý xong việc lấn chiếm, bố trí làm nhà ở hoặc chưa xác định đầy đủ ranh giới trên thực địa, khi bàn giao, tiếp nhận phải ghi nhận cụ thể ranh giới, hiện trạng và hồ sơ, giấy tờ tại thời điểm bàn giao.

Thủ tướng lưu ý không yêu cầu cơ quan, đơn vị có tài sản phải thuê đo vẽ lại hoặc hoàn thiện hồ sơ, giấy tờ trước khi bàn giao.

Chủ tịch Ủy ban nhân dân tỉnh, thành phố đồng thời phải phân công lãnh đạo trực tiếp chỉ đạo Sở Tài chính phối hợp các sở, ngành liên quan làm việc với từng xã, phường, đặc khu hoặc cụm xã, phường, đặc khu để đôn đốc việc quản lý, khai thác, xử lý các cơ sở nhà, đất đã được giao.

Các cơ quan chuyên môn có trách nhiệm hướng dẫn xây dựng phương án khai thác, xử lý; trực tiếp cho ý kiến đối với đề xuất của xã, phường, đặc khu, bảo đảm phương án đúng quy định và hiệu quả.

Xử lý trách nhiệm người chậm trễ

Thủ tướng yêu cầu các bộ, ngành, địa phương rà soát, bảo đảm tính đầy đủ, chính xác của danh mục cơ sở nhà, đất dôi dư; hoàn thành việc phê duyệt phương án xử lý, khai thác đối với những cơ sở chưa được xử lý triệt để.

Phương án phải bảo đảm tính kịp thời, có thể sớm đưa nhà, đất dôi dư vào khai thác, xử lý. Cơ sở nào đủ điều kiện phải trình, phê duyệt phương án và tổ chức xử lý, khai thác ngay.

Cùng với đó, các địa phương phải thường xuyên theo dõi, nắm bắt tình hình để kịp thời tháo gỡ khó khăn, hướng dẫn thực hiện. Thủ tướng yêu cầu xử lý nghiêm các trường hợp chây ỳ, đùn đẩy, trốn tránh trách nhiệm, gây khó dễ, nhũng nhiễu, trục lợi, kể cả xem xét xử lý về công tác cán bộ.

Đặc biệt, Thủ tướng yêu cầu xây dựng và đưa vào áp dụng đánh giá kết quả thực hiện nhiệm vụ (KPI) đối với người đứng đầu bộ, cơ quan ngang bộ, cơ quan khác ở Trung ương, tỉnh, thành phố, xã, phường, đặc khu và các cơ quan, tổ chức, đơn vị về tiêu chí quản lý, khai thác, xử lý nhà, đất dôi dư.

Thủ tướng giao Bộ Tài chính công khai tiến độ, kết quả xử lý, khai thác nhà, đất dôi dư của các bộ, ngành, địa phương; đồng thời tổ chức các đoàn công tác trực tiếp đôn đốc, hướng dẫn những địa phương còn nhiều cơ sở chưa được xử lý.

Các bộ, ngành, địa phương phải cập nhật đầy đủ, chính xác, kịp thời tiến độ xử lý, khai thác nhà, đất dôi dư trên Phần mềm theo dõi, tổng hợp nhà, đất dôi dư, phục vụ việc công khai tiến độ, đôn đốc và chỉ đạo của cấp có thẩm quyền.