Tăng tốc cuối năm cho mục tiêu tăng trưởng

Bệ đỡ từ đầu tư công, công nghiệp, xuất khẩu

Kinh tế tháng 8 và 8 tháng đầu năm có nhiều động lực quan trọng: Công nghiệp tăng trưởng hai con số 11,9%, trong đó công nghiệp chế biến, chế tạo tăng 12,5%. FDI tăng mạnh, với vốn đăng ký 8 tháng đạt 40,63 tỷ USD, tăng tới 55,4% so với cùng kỳ; vốn FDI thực hiện đạt khoảng 17,25 tỷ USD, tăng 12%. Tổng kim ngạch xuất nhập khẩu đạt 770,14 tỷ USD, tăng 28,7% và là mức cao nhất trong 8 tháng. Thương mại mở rộng, tiêu dùng phục hồi và đầu tư công tiếp tục được thúc đẩy. Trong khi thị trường doanh nghiệp ghi nhận hơn 206.000 doanh nghiệp gia nhập và tái gia nhập thị trường trong 8 tháng.

Việt Nam đang bước vào giai đoạn nước rút những tháng cuối năm với yêu cầu tập trung tháo gỡ điểm nghẽn, khơi thông nguồn lực. Ảnh minh hoạ: CP

Trong 8 tháng, tiến độ các công trình, dự án kết cấu hạ tầng trọng điểm quốc gia tiếp tục được thúc đẩy; một số công trình được hoàn thành, đưa vào khai thác phục vụ nhân dân dịp Quốc khánh 2-9. Công tác tháo gỡ khó khăn, vướng mắc cho các dự án tồn đọng, kéo dài được tập trung chỉ đạo; đến hết tháng 8 đã xử lý dứt điểm 2.699/4.899 dự án, góp phần khơi thông nguồn lực cho phát triển.

Để hoàn thành mục tiêu tăng trưởng năm 2026, 4 tháng cuối năm sẽ là giai đoạn có tính quyết định. Trọng tâm điều hành của Chính phủ tập trung vào 6 nhóm trọng tâm: Giữ vững ổn định kinh tế vĩ mô, kiểm soát lạm phát, đẩy nhanh giải ngân đầu tư công, tháo gỡ các điểm nghẽn về thể chế và thủ tục, thúc đẩy sản xuất kinh doanh. Đặc biệt, thúc đẩy chuyển đổi số, khoa học công nghệ, kinh tế số.

Thông điệp xuyên suốt được Chính phủ đặt ra là không chỉ duy trì đà tăng trưởng, mà phải chuyển sang trạng thái tăng tốc. Với nền tảng 8 tháng đã đạt được, vấn đề của những tháng cuối năm là làm thế nào biến các nguồn lực đang có thành kết quả tăng trưởng thực chất và bền vững. Đây sẽ là phép thử quan trọng đối với năng lực điều hành và khả năng thực thi chính sách của nền kinh tế trong chặng đường cuối năm 2026.

Chính phủ đánh giá, áp lực điều hành kinh tế vĩ mô, kiểm soát lạm phát, tỷ giá, lãi suất trong điều kiện phải thúc đẩy tăng trưởng ở mức cao còn lớn. Nhập siêu trong tháng 8 giảm mạnh nhưng nhập siêu 8 tháng còn lớn; một số dự án tồn đọng, kéo dài chưa được xử lý dứt điểm, thiên tai, bão lũ có nguy cơ diễn biến phức tạp trong những tháng cuối năm…

Phát huy tối đa nguồn lực, tháo gỡ khó khăn cho sản xuất kinh doanh

Theo TS Nguyễn Quốc Việt, chuyên gia chính sách công, giảng viên Trường đại học Kinh tế, Đại học Quốc gia Hà Nội, mục tiêu tăng trưởng 2 con số trong năm 2026 đòi hỏi tiếp tục huy động và sử dụng hiệu quả các nguồn lực.

Tiếp tục rà soát, đề xuất loại bỏ các thủ tục rườm rà, chồng chéo gây khó khăn cho người dân, doanh nghiệp. Ảnh minh hoạ: PĐ

Với tổng vốn đầu tư công năm 2026 cao kỷ lục, việc thúc đẩy giải ngân trong những tháng cuối năm sẽ là mũi "giáp công" đưa tăng trưởng kinh tế về đích. Tổng kế hoạch vốn đầu tư công nguồn ngân sách nhà nước được giao cho năm 2026 đạt hơn 1,040 triệu tỷ đồng. Tính đến hết tháng 8, giải ngân vốn đầu tư công đạt khoảng 509,6 nghìn tỷ đồng (bằng 49,8% kế hoạch), đồng nghĩa với việc lượng vốn đầu tư công còn phải giải ngân từ nay đến cuối năm là gần 500.000 tỷ đồng.

“Nếu thực hiện đúng kế hoạch để đạt tỷ lệ giải ngân tối đa, trung bình mỗi tháng cuối năm nền kinh tế cần được "bơm" vào hơn 120.000 tỷ đồng. Đây vừa là thách thức, vừa là dư địa để nền kinh tế tăng tốc hoàn thành nhiệm vụ tăng trưởng hai con số vào cuối năm”, TS Nguyễn Quốc Việt nhận định.

Theo Cục Thống kê, nếu giải ngân vốn đầu tư công tăng thêm 1% so với năm trước, GDP có thể tăng thêm 0,058%. Chưa kể việc thúc đẩy giải ngân đầu tư công sẽ tạo ra tác động lan tỏa đến nhiều lĩnh vực ngành nghề như vật liệu xây dựng, hạ tầng, xây lắp, bất động sản, logistics...; tăng tổng cầu và kích thích tổng cung.

Nhiều chuyên gia kinh tế tính toán, cứ 1 đồng vốn đầu tư công sẽ thu hút hơn 1,6 đồng vốn đầu tư tư nhân. Như vậy nếu khi giải ngân hết toàn bộ hơn 1,08 triệu tỷ đồng đầu tư công thì nền kinh tế sẽ huy động được thêm 1,664 triệu tỷ đồng từ khu vực tư nhân, nâng tổng vốn đầu tư toàn xã hội lên mức 2,7 triệu tỷ đồng. Cùng với dòng vốn tín dụng từ hệ thống ngân hàng, vốn đầu tư nước ngoài... thì nền kinh tế sẽ có thêm nguồn lực để tăng tốc phát triển.

Tiêu dùng cá nhân là nhân tố rất quan trọng với bất cứ nền kinh tế nào, đặc biệt với thị trường hơn 100 triệu dân và thu nhập của người dân ngày càng được cải thiện như Việt Nam. Với hơn 100 triệu dân, cộng thêm thu hút hàng chục triệu khách du lịch quốc tế mỗi năm, được coi là một trong 3 động lực truyền thống (cùng với đầu tư công và xuất khẩu) tăng trưởng kinh tế.

Trong khi đó, các động lực mới như kinh tế số, đổi mới sáng tạo, khoa học - công nghệ, dữ liệu lớn, trí tuệ nhân tạo... đã xuất hiện và ngày càng đóng góp nhiều hơn vào tăng trưởng GDP. Theo một cuộc khảo sát gần đây, có khoảng 84% người tiêu dùng trẻ cho biết, sẵn sàng chi trả mức chi phí cao hơn cho sản phẩm, dịch vụ xanh hơn, sạch hơn, thân thiện với môi trường hơn. Do đó, theo TS Lê Duy Bình, Giám đốc Economica, đây là cơ hội cho các doanh nghiệp mạnh dạn chuyển đổi và cũng là áp lực đối với doanh nghiệp không muốn đầu tư, đổi mới công nghệ để tạo ra sản phẩm đáp ứng nhu cầu của người tiêu dùng.

Chính phủ vừa ban hành Nghị quyết số 258/NQ-CP ngày 31/8/2026 về nhiệm vụ, giải pháp chủ yếu đẩy mạnh công tác cải cách thủ tục hành chính, góp phần thúc đẩy tăng trưởng hai con số giai đoạn 2026-2030. Trong đó nhấn mạnh, thực hiện thành công mục tiêu tăng trưởng "hai con số", khu vực kinh tế tư nhân cần phát triển lớn hơn về quy mô, cao hơn về năng suất, mạnh hơn về công nghệ, tham gia sâu hơn trong chuỗi giá trị…

TS Lê Duy Bình đánh giá cao các chỉ đạo của Chính phủ về việc kéo dài thời gian áp dụng các chính sách miễn, giảm, gia hạn thuế, phí, lệ phí và tiền thuê đất… Trong năm 2026, Chính phủ đã chỉ đạo ban hành 11 Nghị quyết về cắt giảm, đơn giản hóa thủ tục hành chính, điều kiện kinh doanh và qua đó đã giảm 53% thời gian và 55% chi phí tuân thủ, tiết kiệm được khoảng trên 23.000 tỷ đồng cho người dân và doanh nghiệp.

“Chính phủ với nỗ lực cải cách thể chế và khơi thông nguồn lực, đã tập trung cắt giảm, đơn giản hóa thủ tục hành chính; chỉ trong một thời gian ngắn, số lượng thủ tục hành chính được đơn giản hóa và cắt giảm đã tương đương, thậm chí vượt kết quả của nhiều năm trước… sẽ trở thành điểm tựa quan trọng cho tăng trưởng”, TS Lê Duy Bình nhận định.