Tăng cường kết nối giữa ASEAN với Liên minh Kinh tế Á-Âu (EAEU)

Với chủ đề "Hội nhập Á-Âu", các nhà lãnh đạo đánh giá không gian Á-Âu đang nổi lên là một trong những trung tâm phát triển và kết nối chiến lược của thế giới, trải dài từ châu Âu, Trung Á, Nga, Kavkaz tới Nam Á, Đông Á và các hành lang kết nối sang Ấn Độ Dương-Thái Bình Dương.

Với quy mô dân số 3,4 tỷ người, 25% GDP toàn cầu, hơn 15% thương mại quốc tế, khu vực này hiện sở hữu hơn 50% trữ lượng dầu mỏ và 60% trữ lượng khí đốt tự nhiên toàn cầu, các khoáng sản chiến lược, hơn 1/4 diện tích canh tác nông nghiệp trên thế giới, và tiềm năng lớn về hạ tầng logistics.

Về phía ASEAN, năm 2025, tổng GDP của Hiệp hội đạt 4.000 tỷ USD, hiện là nền kinh tế lớn thứ 5 thế giới và dự báo sẽ vươn lên thứ 4 thế giới vào năm 2030. ASEAN là nơi hội tụ của mạng lưới quan hệ thương mại, kết nối nội khối sâu rộng và với nhiều đối tác quan trọng như: Trung Quốc, Ấn Độ, Nhật Bản, Hàn Quốc, Australia và New Zealand…, cùng các hiệp định như Hiệp định Đối tác Toàn diện và Tiến bộ xuyên Thái Bình Dương (CPTPP), Hiệp định Đối tác Kinh tế Toàn diện Khu vực (RCEP)...

Đặc biệt, ASEAN hiện đang đẩy mạnh triển khai Lưới điện ASEAN (APG) nhằm tăng cường an ninh năng lượng của khu vực. Mới đây, ASEAN vừa hoàn tất đàm phán Hiệp định khung Kinh tế số ASEAN (DEFA) với mục tiêu đạt 2.000 tỷ USD kinh tế số vào năm 2030 và được kỳ vọng trở thành một trong những trung tâm kinh tế số năng động ở khu vực.

Các nước nhất trí tăng cường kết nối giữa ASEAN với Liên minh Kinh tế Á-Âu (EAEU). (Ảnh: VGP/Nhật Bắc)

Các lãnh đạo ASEAN và Nga khẳng định những điều kiện thuận lợi trên cho thấy hội nhập Á-Âu là xu hướng tự nhiên và tất yếu của hai khu vực trước những biến động nhanh và phức tạp trong bức tranh địa chính trị và địa kinh tế, những đứt gãy trong hệ thống kinh tế, thương mại toàn cầu và chuỗi cung ứng hiện nay.

Đặc biệt, việc kết nối giữa ASEAN với khu vực Viễn Đông Nga và Trung Á có tiềm năng trở thành các cực tăng trưởng mới của không gian Á-Âu. Theo đó, các lãnh đạo hai bên đã trao đổi nhiều định hướng và biện pháp đẩy mạnh hội nhập Á-Âu.

Về kinh tế-thương mại, các nước nhất trí tăng cường kết nối giữa ASEAN với Liên minh Kinh tế Á-Âu (EAEU), đề xuất thúc đẩy thuận lợi hóa thương mại, hải quan, cơ chế một cửa, thương mại điện tử, kết nối doanh nghiệp, hỗ trợ doanh nghiệp hai bên tham gia sâu hơn vào chuỗi cung ứng khu vực và liên khu vực, tăng đầu tư vào công nghiệp chế biến, logistics và hạ tầng thương mại xuyên biên giới.

Về năng lượng, các nước đánh giá không gian Á-Âu có vai trò đặc biệt quan trọng đối với an ninh năng lượng toàn cầu, theo đó nhất trí cần đẩy mạnh hợp tác về dầu khí, khí tự nhiên hóa lỏng (LNG), điện hạt nhân dân sự, năng lượng tái tạo, chuyển đổi năng lượng…

Về kết nối hạ tầng và vận tải, các nước kiến nghị cần khai thác tối đa tiềm năng của các hành lang vận tải chiến lược kết nối châu Á và châu Âu như Tuyến vận tải quốc tế Bắc-Nam (INSTC), các tuyến đường sắt xuyên Á và xuyên Siberia, và Tuyến hàng hải Bắc Băng Dương nhằm rút ngắn thời gian vận chuyển, giảm chi phí logistics và tăng cường khả năng chống chịu của chuỗi cung ứng khu vực.