NASA phóng kính thiên văn không gian Roman, kỳ vọng lập bản đồ vũ trụ mới

Kính thiên văn không gian Roman được phóng đi từ Trung tâm Vũ trụ Kennedy ở Florida, bang Texas vào lúc 7 giờ 26 phút sáng 30/8 (giờ địa phương, tức 18 giờ 26 phút cùng ngày theo giờ Hà Nội). Vụ phóng được thực hiện bằng tên lửa Falcon Heavy của SpaceX.

Với chiều cao hơn 12m, kính thiên văn Roman được thiết kế để quan sát toàn cảnh không gian bao la. Được đặt theo tên của nhà thiên văn học hàng đầu nước Mỹ Nancy Grace Roman, kính thiên văn không gian Roman được phát triển trong hơn 1 thập kỷ với chi phí lên tới 4 tỷ USD. Khi công bố hoàn tất dự án chế tạo Roman hồi tháng 4, Giám đốc NASA Jared Isaacman khẳng định kính thiên văn không gian thế hệ mới này sẽ mang đến cho Trái đất “một tập bản đồ vũ trụ mới”, khi tìm cách giải đáp một số bí ẩn chưa có lời giải như các vấn đề về vật chất tối và năng lượng tối. Trong phát biểu tại một sự kiện ở trụ sở NASA hôm 28/8, Tổng thống Mỹ Donald Trump cũng tuyên bố, kính thiên văn không gian Roman sẽ giúp “mở khóa những bí mật của vũ trụ”.

Với phạm vi bao quát rộng hơn gấp 100 lần so với Hubble và rộng hơn đáng kể so với James Webb - những kính thiên văn quy mô lớn nhất hiện nay, Roman sẽ khảo sát những vùng trời bao la từ vị trí quan sát cách Trái Đất 1,5 triệu km. Dự kiến, sẽ mất khoảng 100 ngày để Roman đến được vị trí này.

Kính thiên văn không gian Roman được thiết kế để hoạt động phối hợp với các đài quan sát khác, đặt mục tiêu phát hiện hàng nghìn hành tinh ngoài hệ Mặt Trời cũng như hàng chục nghìn siêu tân tinh. Theo chuyên gia Dave Content, giám đốc kỹ thuật của dự án Roman, đây sẽ là danh mục lớn nhất từng được tạo ra về các thiên thể, qua đó giúp biết được mức độ phổ biến của các hệ hành tinh giống như hệ Mặt Trời của chúng ta.

Các quan sát của kính thiên văn Roman sẽ bổ sung cho công việc của Đài quan sát Rubin tại Chile và tàu thăm dò Euclid của Cơ quan Vũ trụ châu Âu (ESA). Các nhà khoa học và công chúng có quyền truy cập vào toàn bộ dữ liệu do Roman thu thập, với khoảng 1,3 terabyte dữ liệu được tạo ra mỗi ngày.