Nâng “sức đề kháng” trước các cuộc gọi lừa đảo

Làm gì để ngăn chặn, phòng chống các “cuộc gọi rác”, “tin nhắn rác”, câu hỏi này đã được đưa ra trên nghị trường Quốc hội. Với sự vào cuộc tích cực của Bộ Thông tin và Truyền thông, các bộ, ngành, đơn vị chức năng, thời gian qua chúng ta đã hạn chế được khá nhiều các “cuộc gọi rác”, “tin nhắn rác”. Tuy nhiên, thực tế với sự tinh vi của các đối tượng xấu, các “cuộc gọi rác”, các cuộc gọi lừa đảo vẫn diễn ra và vẫn có thêm nạn nhân bị lừa đảo.

Thời gian qua, nhiều người đã chú ý chia sẻ cho mọi người cảnh giác về các số nghi ngờ và các thủ đoạn lừa đảo qua cuộc gọi.

Mới đây, anh N.V.C, công tác tại một đơn vị thuộc thành phố Hà Giang chia sẻ: Mặc dù đã cảnh giác, nhưng đã suýt bị lừa bởi một số điện thoại lạ gọi điện xưng là Công an phường Nguyễn Trãi yêu cầu anh cập nhật thông tin trên cổng dịch vụ công. Đối tượng sau khi hỏi tôi dùng điện thoại gì và dẫn dắt tôi vào một đường link của chúng, từ việc này chúng truy cập được vào điện thoại và tài khoản của tôi. Thấy tài khoản của tôi chỉ còn 130 ngàn đồng, chúng bảo tôi nói vợ cùng cập nhật thông tin luôn và chuyển hết tiền của vợ sang tài khoản của tôi để chúng giúp cập nhật luôn. Nếu khi đó tài khoản của tôi có nhiều tiền, chắc chắn đã bị chúng lấy hết. Lúc này tôi đã biết mình đang bị lừa và phản ứng thì đối tượng tắt máy ngay. Qua cuộc gọi kiểu này, tôi rút ra bài học, cơ quan công an không bao giờ gọi điện giao dịch với người dân kiểu như thế này.

Anh V.Q, ở tổ 1, phường Quang Trung, thành phố Hà Giang chia sẻ, sáng 30.7 vừa qua, anh nhận một cuộc gọi lạ, xưng là Thư ký Toàn án Nhân dân tỉnh Hà Giang thông báo anh là đối tượng trong vụ án liên quan đến việc lừa đảo mở các tài khoản ngân hàng và yêu cầu 14h chiều cùng ngày anh phải đến tòa án làm việc. Do đã biết trước thủ đoạn này của kẻ xấu, anh V.Q đã ghi lại cuộc gọi, đồng thời gửi thông điệp cảnh báo đến nhiều người cùng nhận diện. Theo anh V.Q cho biết, kẻ xấu thường đưa ra thông tin gây hoang mang và tắt máy. Sau đó, người bị dọa sẽ gọi lại cho chúng để hỏi, lập tức sẽ được chúng hướng dẫn làm những việc như truy cập đường link, cung cấp thông tin số tài khoản, mật khẩu... và sẽ bị chúng lấy cắp tiền.

Nhiều người thời gian qua cũng phản ánh việc bị làm phiền từ các số nghi ngờ lừa đảo. Các số lạ gọi đến khi lúc đang làm việc tại cơ quan, lúc đang họp, lúc vào giờ trưa… khá phiền phức. Khi nhấc máy, ở đầu bên kia là đủ các thứ giọng từ miền Bắc đến miền Trung, miền Nam, lúc thì mời gọi tham gia cái này, lúc thì thông báo cái kia… Ức chế nhất là các cuộc gọi mà ở đầu bên kia là một giọng nói được ghi âm sẵn, giọng giống như công nghệ AI để tiếp thị sản phẩm, quảng cáo, môi giới. Có nhiều cuộc gọi nhỡ chỉ đổ chuông 1 lần rồi tắt máy. Một số người khi biết số gọi cho mình là số lừa đảo đã bóc phốt ngay đối tượng, dẫn đến việc… chửi nhau online với kẻ xấu. Tuy nhiên, việc làm này chỉ để lại bức xúc cho chính người được gọi mà không giải quyết được gì.

Các “cuộc gọi rác”, “tin nhắn rác” có vẻ như khó có biện pháp ngăn chặn triệt để, bởi theo nhiều người phản ánh, mặc dù đã áp dụng một số cách chặn các “số rác”, các số đã từng làm phiền mình, nhưng hàng ngày vẫn có thêm nhiều “số rác” khác tiếp tục gọi đến. Các “số rác” thường chỉ gọi một lần và dù có gọi nhỡ, chúng cũng không bao giờ có tin nhắn lại hoặc gần như không gọi lại cho người được gọi. Nhiều người bày tỏ lo lắng khi các “cuộc gọi rác” có thể mang đến những nguy hiểm khi các đối tượng xấu qua số máy đó có thể xâm nhập vào hệ thống máy tính, điện thoại thông qua tài khoản mạng xã hội được đăng ký bởi số điện thoại của người dùng.

Trao đổi về các cuộc gọi, tin nhắn làm phiền, anh Lê Tuấn Anh, Phó Giám đốc VNPT Hà Giang cho biết: Với sự vào cuộc quyết liệt của các nhà mạng, thời gian qua đã giảm nhiều các “thuê bao rác”, “tin nhắn rác”. Tuy nhiên, chúng ta vẫn ghi nhận nhiều “cuộc gọi rác”, làm phiền. Thực tế, kẻ xấu có thể dùng phần mềm để tạo ra số ảo, số không đúng định dạng của nhà mạng để gọi với mục đích xấu hay các cuộc gọi từ nước ngoài… Để tránh các “cuộc gọi rác”, các tin quảng cáo làm phiền, người dân trước hết cần cập nhật thông tin thuê bao của mình cho nhà mạng, giúp nhà mạng chuẩn hóa thông tin thuê bao, hạn chế, thu hẹp “thuê bao rác”. Phối hợp với nhà mạng, cho ý kiến phản hồi khi nhận được những tin nhắn khảo sát về các số nghi ngờ số làm phiền để giúp nhà mạng xử lý, khóa thuê bao đó. Người dùng cũng nên thận trọng, hạn chế truy cập các trang quảng cáo trên mạng xã hội, các web không đáng tin cậy để tránh bị thu thập thông tin cá nhân và số điện thoại; không cung cấp, để lộ thông tin cá nhân, số điện thoại cho các đối tượng lạ, nhất là trên môi trường mạng.

Để góp phần hạn chế các cuộc gọi làm phiền, “tin nhắn rác”, mỗi chúng ta nên thường xuyên chia sẻ, cảnh báo cho bè bạn, người thân những số điện thoại làm phiền, số lừa đảo, các thủ đoạn của chúng để cùng cảnh giác, nâng cao “sức đề kháng” và phòng tránh; áp dụng chặn cuộc gọi, báo xấu với những số có dấu hiệu lừa đảo, làm phiền. Thường xuyên cập nhật thông tin, cảnh báo từ cơ quan chức năng về các thủ đoạn của kẻ xấu để nâng cao “sức đề kháng” trước thủ đoạn, hành vi lừa đảo từ các cuộc gọi số lạ, “số rác”, số nghi ngờ lừa đảo, bởi các đối tượng xấu sẽ thường xuyên làm mới các hành vi lừa đảo.

Nhóm PV