Khởi động chương trình hợp tác mới nhằm tiếp tục cải thiện hệ thống đăng ký và thống kê hộ tịch ở Việt Nam

Cụ thể, Quỹ Dân số Liên hợp quốc tại Việt Nam (UNFPA) và Tổ chức Y tế công cộng toàn cầu (Vital Strategies) đã ký kết một thỏa thuận hợp tác mới (giai đoạn 4) nhằm tăng cường hệ thống đăng ký và thống kê hộ tịch (CRVS) tại Việt Nam. Theo đó, thỏa thuận hợp tác này sẽ được thực hiện từ tháng 5/2026 đến tháng 3/2027 với sự tham gia của Bộ Tư pháp, Bộ Tài chính, Bộ Y tế và các bên liên quan khác.

Từ thỏa thuận hợp tác đầu tiên được ký vào năm 2020, Việt Nam đã đạt được những tiến bộ đáng kể trong việc tăng cường hệ thống đăng ký, thống kê hộ tịch cũng như xây dựng và sử dụng báo cáo thống kê dữ liệu hộ tịch phục vụ hoạch định chính sách dựa trên bằng chứng. Những nỗ lực hợp tác đã đóng góp tích cực cho việc xây dựng Chương trình hành động quốc gia về CRVS giai đoạn 2026-2030 của Việt Nam, số hóa quy trình đăng ký hộ tịch, phối hợp liên ngành, khả năng kết nối dữ liệu và chuẩn bị báo cáo thống kê về hộ tịch đầu tiên của Việt Nam.

Trên cơ sở những kết quả đã đạt được, giai đoạn 4 sẽ tập trung tăng cường năng lực đăng ký, thống kê hộ tịch, tiếp tục hoàn thiện cơ sở dữ liệu CRVS, hỗ trợ triển khai Chương trình hành động quốc gia CRVS mới và Luật Hộ tịch năm 2026, với ưu tiên tập trung hỗ trợ các nhóm dân cư dễ bị tổn thương; thúc đẩy việc kết nối giữa các cơ sở dữ liệu số hiện có, nhất là dữ liệu khai sinh, tử vong và nguyên nhân tử vong cũng như sử dụng dữ liệu đăng ký hộ tịch phục vụ giám sát tiến độ thực hiện các mục tiêu phát triển bền vững và xây dựng báo cáo thống kê hộ tịch lần thứ hai của Việt Nam.

Dịp này, ông Romain Santon, Phó Giám đốc chương trình CRVS, Tổ chức Y tế công cộng toàn cầu khu vực châu Á - Thái Bình Dương bày tỏ tự hào khi được tiếp tục đồng hành với UNFPA và các bộ ngành của Việt Nam trong giai đoạn tiếp theo.

“Sự hỗ trợ của chúng tôi sẽ tập trung vào tăng cường khả năng tiếp cận các dịch vụ đăng ký hộ tịch, đặc biệt đối với các nhóm dân cư yếu thế, tiếp tục cải thiện tính sẵn có và chất lượng dữ liệu nguyên nhân tử vong, đồng thời hỗ trợ xây dựng và sử dụng dữ liệu thống kê hộ tịch. Đây là những bước cần thiết để bảo đảm dữ liệu CRVS được sử dụng để cải thiện các dịch vụ công, làm cơ sở lập kế hoạch và xây dựng các quyết định chính sách quan trọng", ông Romain Santon nói.

Cũng dịp này, ông Nguyễn Thanh Hải, Cục trưởng Cục Hành chính tư pháp thuộc Bộ Tư pháp nhấn mạnh, việc triển khai Chương trình hành động quốc gia về CRVS đòi hỏi sự phối hợp chặt chẽ giữa các bộ, ngành và địa phương. Chương trình hợp tác mới này sẽ cung cấp hỗ trợ kỹ thuật quan trọng giúp Việt Nam tiếp tục cải thiện hệ thống đăng ký và thống kê hộ tịch, chia sẻ dữ liệu và bảo đảm rằng các dịch vụ công về hộ tịch được cung cấp kịp thời, dễ tiếp cận và đáp ứng nhu cầu của mọi người dân.

Tiếp cận dịch vụ đăng ký hộ tịch của bà con dân tộc thiểu số.

Đánh giá về chương trình, ông Matt Jackson, Trưởng đại diện UNFPA tại Việt Nam khẳng định: “Ai cũng cần được ghi nhận trong hệ thống đăng ký và thống kê hộ tịch, và mọi sự kiện hộ tịch đều có ý nghĩa. Thông qua khuôn khổ hợp tác mới này, UNFPA rất vui mừng được tiếp tục đồng hành với Chính phủ Việt Nam và Tổ chức Y tế công cộng toàn cầu góp phần xây dựng một hệ thống CRVS lấy người dân làm trung tâm và có tính bao trùm. Một hệ thống CRVS hiệu quả sẽ giúp bảo vệ quyền của người dân từ khi sinh ra đến khi qua đời, hỗ trợ cải thiện các dịch vụ công và cung cấp dữ liệu tin cậy để theo dõi tiến độ thực hiện các mục tiêu phát triển bền vững”.

Có thể thấy, sự hợp tác trên phản ánh cam kết chung của Tổ chức Y tế công cộng toàn cầu, UNFPA và Chính phủ Việt Nam trong việc bảo đảm rằng mọi người dân đều được ghi nhận trong hệ thống đăng ký và thống kê hộ tịch, mọi sự kiện hộ tịch đều được đăng ký và mọi quyết định đều dựa trên bằng chứng nhằm bảo đảm công bằng xã hội cho tất cả mọi người.