IEA cảnh báo thị trường dầu toàn cầu thiếu hụt 1,8 triệu thùng mỗi ngày

Trong báo cáo hằng tháng công bố ngày 12-8, Cơ quan Năng lượng Quốc tế (IEA) cho biết tình trạng thiếu hụt diễn ra ngay cả khi nhu cầu dầu trên thế giới đang suy yếu do giá nhiên liệu tăng cao.

Thị trường dầu mỏ đang đứng trước nguy cơ biến động mạnh. Ảnh: Reuters

IEA dự báo tiêu thụ dầu toàn cầu năm 2026 giảm 1,6 triệu thùng/ngày, mạnh hơn đáng kể so với mức giảm 1 triệu thùng/ngày được đưa ra trước đó. Đây sẽ là mức sụt giảm bình quân năm lớn nhất kể từ đại dịch Covid-19 năm 2020.

Trong khi đó, triển vọng nguồn cung cũng xấu đi khi xung đột tiếp tục cản trở hoạt động sản xuất và xuất khẩu tại vùng Vịnh. Lệnh ngừng bắn ngắn giữa Mỹ và Iran hồi giữa tháng 6 từng giúp xuất khẩu dầu phục hồi, nhưng các cuộc giao tranh và tấn công tàu biển sau đó khiến tình trạng gián đoạn gia tăng trở lại. IEA hiện dự báo nguồn cung dầu toàn cầu năm nay giảm 4,3 triệu thùng/ngày.

Eo biển Hormuz tiếp tục là điểm nghẽn lớn nhất. Theo Cơ quan Thông tin Năng lượng Mỹ (EIA), lượng dầu vận chuyển qua tuyến hàng hải này bình quân chỉ đạt khoảng 4,9 triệu thùng/ngày trong quý II, so với 21,6 triệu thùng/ngày trong quý IV-2025, trước khi xung đột nổ ra.

Các nước sản xuất dầu trong khu vực đã sử dụng đường ống thay thế và tàu trung chuyển để duy trì xuất khẩu. Tuy nhiên, những tuyến tránh Hormuz cũng đối mặt với rủi ro khi lực lượng Houthi tại Yemen đe dọa hoạt động vận chuyển dầu của Ả rập Saudi qua Biển Đỏ.

Tình trạng gián đoạn kéo dài đang khiến lượng dầu dự trữ giảm nhanh. Tồn kho dầu toàn cầu trong tháng 7 xuống dưới 7,9 tỷ thùng, mức thấp nhất kể từ tháng 4-2025. Việc nguồn dự trữ suy giảm khiến thị trường có ít dư địa hơn để bù đắp nếu nguồn cung tiếp tục bị gián đoạn.

Áp lực nguồn cung cũng đang lan sang giá nhiên liệu. EIA đã nâng dự báo giá xăng và dầu diesel trong năm nay, làm gia tăng lo ngại chi phí năng lượng cao có thể tiếp tục gây sức ép lên người tiêu dùng và lạm phát.

Giá dầu tiếp tục tăng ngày 12-8 trong bối cảnh triển vọng đạt thỏa thuận mở lại Hormuz vẫn chưa rõ ràng và xuất hiện thêm các vụ tấn công tàu biển. Dầu Brent giao dịch quanh 89 USD/thùng, sau khi tăng khoảng 5% trong phiên đầu tuần do kỳ vọng về một thỏa thuận giữa Mỹ và Iran suy giảm.

Bà Priyanka Sachdeva, chuyên gia thị trường tại Phillip Nova ở Singapore, ví diễn biến tại Trung Đông như một “chiếc bập bênh giữa thỏa thuận và chiến tranh”, khiến giá dầu liên tục biến động theo triển vọng đàm phán giữa Washington và Tehran.

IEA dự báo thị trường có thể trở lại trạng thái dư cung vào cuối năm nay và triển vọng sẽ cải thiện trong năm 2027 khi chuỗi cung ứng dần bình thường hóa và nguồn cung phục hồi.

Tuy nhiên, cơ quan này cảnh báo: “Dù thị trường được dự báo trở lại trạng thái dư cung vào cuối năm nay, rủi ro vẫn rất lớn và việc mở lại Eo biển Hormuz ngày càng trở nên cấp thiết khi lớp đệm tồn kho đang nhanh chóng cạn kiệt”.