Hướng dẫn xác định, lập danh sách đối tượng tham gia bảo hiểm y tế do Bộ Nội vụ quản lý

Các nhóm người có công được ngân sách nhà nước đóng bảo hiểm y tế

Bộ Nội vụ đã ban hành Thông tư số 28/2026/TT-BNV hướng dẫn xác định, lập danh sách đối tượng tham gia bảo hiểm y tế thuộc phạm vi quản lý nhà nước của Bộ. Văn bản có hiệu lực thi hành từ ngày 1/1/2027.

Theo đó, Thông tư quy định chi tiết các nhóm đối tượng thuộc diện được ngân sách nhà nước đóng bảo hiểm y tế gồm: người có công với cách mạng; thân nhân của người có công với cách mạng; người phục vụ người có công với cách mạng sống ở gia đình; cựu chiến binh; thanh niên xung phong; và người đang sinh sống tại xã đảo, đặc khu,… Trong đó, nhóm cựu chiến binh bao gồm người tham gia kháng chiến từ ngày 30/4/1975 trở về trước, cùng người tham gia chiến tranh bảo vệ Tổ quốc, làm nhiệm vụ quốc tế ở Campuchia, giúp bạn Lào sau ngày 30/4/1975.

Thông tư nêu rõ một số nguyên tắc. Cụ thể là: Mỗi người chỉ được xác lập một thông tin đối tượng tham gia bảo hiểm y tế; người thuộc nhiều đối tượng thì lập danh sách theo đối tượng có mức hưởng bảo hiểm y tế cao nhất; việc xác định phải căn cứ giấy tờ, hồ sơ do cơ quan có thẩm quyền cấp; trước khi phê duyệt danh sách phải kiểm tra, đối chiếu thông tin với Cơ sở dữ liệu quốc gia về dân cư.

Đối với đối tượng đang sống tại cộng đồng, Ủy ban nhân dân cấp xã lập danh sách. Với đối tượng được nuôi dưỡng thường xuyên trong các cơ sở nuôi dưỡng, điều dưỡng thương binh, người có công với cách mạng, cơ sở trợ giúp xã hội, danh sách do chính cơ sở nuôi dưỡng lập.

Quy trình đơn giản, ứng dụng công nghệ thông tin khi lập danh sách

Với người sống tại cộng đồng, cá nhân lập tờ khai, nộp trực tiếp, qua dịch vụ bưu chính đến Trung tâm Phục vụ hành chính công thuộc Ủy ban nhân dân cấp xã nơi thường trú, hoặc nộp hồ sơ trực tuyến trên Cổng Dịch vụ công quốc gia. Ủy ban nhân dân cấp xã rà soát, thống kê, lập danh sách, phê duyệt và chuyển dữ liệu điện tử cho cơ quan bảo hiểm xã hội cơ sở để cấp thẻ bảo hiểm y tế.

Đáng chú ý, trường hợp thông tin của đối tượng đã được cập nhật, xác thực trên cơ sở dữ liệu chuyên ngành về người có công, cơ sở dữ liệu bảo hiểm xã hội hoặc cơ sở dữ liệu quốc gia có kết nối, chia sẻ thì sẽ sử dụng dữ liệu điện tử, không yêu cầu người có công xuất trình lại giấy tờ đã có trong cơ sở dữ liệu.

Khi phát sinh hoặc nhận được hồ sơ làm thay đổi đối tượng (tăng, giảm, thay đổi mức hưởng hoặc thông tin cá nhân), cơ quan lập danh sách có trách nhiệm cập nhật, điều chỉnh dữ liệu và gửi cơ quan bảo hiểm xã hội cơ sở trong thời hạn không quá 5 ngày làm việc để kịp thời điều chỉnh, cấp mới hoặc đổi thẻ bảo hiểm y tế.

Thông tư yêu cầu đẩy mạnh ứng dụng công nghệ thông tin, chuyển đổi số trong lập, phê duyệt, gửi, tiếp nhận và quản lý dữ liệu đối tượng tham gia bảo hiểm y tế, bảo đảm thống nhất, đồng bộ, an toàn, hiệu quả và kết nối liên thông. Các cơ quan, tổ chức, cá nhân tham gia quá trình này phải tuân thủ pháp luật về an toàn thông tin mạng, an ninh mạng, bảo vệ bí mật nhà nước và bảo vệ dữ liệu cá nhân; tuyệt đối không được làm lộ, mất, sai lệch hoặc sử dụng dữ liệu cá nhân vào mục đích khác.

Ủy ban nhân dân tỉnh, thành phố chỉ đạo Sở Nội vụ tổ chức triển khai, rà soát, xác định đối tượng, phối hợp với cơ quan bảo hiểm xã hội đối chiếu, kiểm tra. Ủy ban nhân dân cấp xã chịu trách nhiệm về tính đầy đủ, chính xác của danh sách, định kỳ hằng tháng rà soát, cập nhật biến động tăng, giảm. Bảo hiểm xã hội Việt Nam chỉ đạo, hướng dẫn nghiệp vụ trong toàn hệ thống về tiếp nhận danh sách, dữ liệu điện tử và cấp thẻ bảo hiểm y tế cho đối tượng theo quy định.

Danh sách, hồ sơ đã được lập, phê duyệt theo Thông tư số 30/2019/TT-BLĐTBXH trước ngày Thông tư này có hiệu lực tiếp tục có giá trị để cấp thẻ bảo hiểm y tế; không yêu cầu người tham gia hoặc cơ sở lập danh sách làm lại thủ tục, trừ trường hợp có thay đổi về thông tin nhân thân, mức hưởng hoặc dừng tham gia theo quy định.

Kể từ ngày Thông tư này có hiệu lực, bãi bỏ Thông tư số 30/2019/TT-BLĐTBXH ngày 26/12/2019 của Bộ trưởng Lao động-Thương binh và Xã hội.

Thông tin từ Bảo hiểm xã hội Việt Nam cho biết, qua 9 tháng đầu năm, số người tham gia bảo hiểm y tế đạt 98,64 triệu người, tăng 1,4 triệu người so với năm 2025.