Đề xuất giảm thuế thu nhập cá nhân, thuế thu nhập doanh nghiệp với các đối tượng có doanh thu dưới 10 tỷ đồng

Giúp giải quyết một phần khó khăn cho hộ kinh doanh, doanh nghiệp

Theo Tờ trình của Chính phủ, chính sách đề xuất ban hành nhằm giải quyết một phần khó khăn, vướng mắc, tạo điều kiện phục hồi và phát triển sản xuất, kinh doanh cho các hộ kinh doanh, cá nhân kinh doanh và các doanh nghiệp siêu nhỏ trong bối cảnh tình hình kinh tế còn nhiều khó khăn.

Bộ trưởng Tài chính Ngô Văn Tuấn cho biết: Chính phủ đề xuất Ủy ban Thường vụ Quốc hội xem xét, cho phép xây dựng và ban hành Nghị quyết theo trình tự, thủ tục rút gọn, đồng thời bổ sung dự án Nghị quyết này vào Chương trình Kỳ họp không thường lệ thứ nhất, Quốc hội khóa XVI để Quốc hội xem xét, thông qua.

Theo đó, Nghị quyết đề xuất giảm 30% thuế thu nhập cá nhân và thuế thu nhập doanh nghiệp trong hai năm 2026, 2027 cho hộ kinh doanh và doanh nghiệp có doanh thu dưới 10 tỷ đồng. Trường hợp doanh nghiệp đang được ưu đãi thuế theo Luật Thuế thu nhập doanh nghiệp hoặc các Luật, Nghị quyết khác của Quốc hội thì số thuế thu nhập doanh nghiệp được giảm quy định tại khoản này tính trên số thuế thu nhập doanh nghiệp phải nộp sau khi đã trừ ưu đãi thuế.

Đề xuất này sẽ khuyến khích, tạo điều kiện đối với hộ, cá nhân kinh doanh và doanh nghiệp nhỏ và vừa phát triển. Bộ trưởng Tài chính cũng cho biết, theo số thu năm 2025, dự kiến tổng số giảm thu ngân sách năm 2026 khoảng 3.191 tỷ đồng và năm 2027 khoảng 3.510 tỷ đồng. Việc giảm thuế theo đề xuất trước mắt có thể làm giảm thu ngân sách nhà nước, nhưng về lâu dài, khi doanh nghiệp và cá nhân phát triển sẽ đóng góp trở lại cho ngân sách thông qua việc nộp thuế đối với tiêu dùng và thu nhập của các doanh nghiệp, cá nhân này.

Trình bày Báo cáo thẩm tra bước đầu dự án Nghị quyết, Phó Chủ nhiệm Ủy ban Kinh tế và Tài chính Nguyễn Thị Phú Hà cho biết: Thường trực Ủy ban Kinh tế và Tài chính và các cơ quan của Quốc hội nhất trí cao về sự cần thiết ban hành Nghị quyết, đồng thời thống nhất với đề xuất của Chính phủ về việc trình Ủy ban Thường vụ Quốc hội cho phép xây dựng, ban hành Nghị quyết theo trình tự, thủ tục rút gọn và bổ sung dự án vào Chương trình Kỳ họp không thường lệ thứ nhất, Quốc hội khóa XVI.

Tuy nhiên, theo báo cáo thẩm tra, khó khăn lớn nhất mà các hộ, cá nhân kinh doanh đang gặp phải hiện nay chính là vấn đề pháp lý và chi phí tuân thủ (chiếm tới 73,3%).

Về điều kiện và cơ chế áp dụng mức giảm thuế, Phó Chủ nhiệm Ủy ban này cho biết, mặc dù đa số ý kiến nhất trí với điều kiện giảm 30% số thuế thu nhập cá nhân và thu nhập doanh nghiệp cho cơ sở có doanh thu hằng năm không quá 10 tỷ đồng trong năm 2026 và 2027, nhiều ý kiến thẩm tra đề nghị Chính phủ làm rõ cơ sở áp dụng thống nhất ngưỡng 10 tỷ đồng cho tất cả lĩnh vực.

Cơ quan thẩm tra cũng đề nghị làm rõ phương pháp xác định doanh thu và áp dụng chính sách đối với các trường hợp đặc thù như: Doanh nghiệp có kỳ tính thuế khác năm dương lịch, doanh nghiệp mới thành lập, doanh nghiệp thực hiện chia, tách, hợp nhất, sáp nhập, doanh nghiệp hoạt động chưa đủ 12 tháng, cũng như các hoạt động chuyển nhượng vốn, bất động sản hoặc các khoản thu không trực tiếp phản ánh hoạt động sản xuất, kinh doanh thường xuyên.

Nhiều ý kiến cho rằng, quy định tại dự thảo Nghị quyết chưa thật sự hợp lý, chưa bảo đảm nguyên tắc công bằng theo quy mô và có thể không tạo động cơ thúc đẩy phát triển kinh tế. Lý do là các đối tượng có doanh thu đến 10 tỷ đồng thì được hưởng chính sách giảm thuế, nhưng đối tượng có doanh thu chỉ nhỉnh hơn ngưỡng 10 tỷ đồng một tỷ lệ rất nhỏ lại bị loại khỏi diện ưu đãi. Do đó, cơ quan thẩm tra đề nghị Chính phủ nghiên cứu cơ chế chuyển tiếp hợp lý thay vì cắt bỏ toàn bộ ưu đãi khi doanh thu vượt ngưỡng 10 tỷ đồng.

Thường trực Ủy ban Kinh tế và Tài chính cơ bản nhất trí, đồng thời cũng lưu ý quy định đối tượng được giảm thuế thu nhập doanh nghiệp tại dự thảo Nghị quyết hiện chưa thống nhất với Luật Thuế thu nhập doanh nghiệp và chưa thống nhất với nội dung tại dự thảo Nghị định hướng dẫn Nghị quyết.

Tạo khuôn khổ pháp lý để hình thành các cực tăng trưởng mới gắn với biển

Trình bày Tờ trình tóm tắt về cơ chế, chính sách đối với dự án xây dựng khu đô thị lấn biển để tích hợp vào dự án Luật Phát triển đô thị, Bộ trưởng Tài chính Ngô Văn Tuấn nêu rõ, việc xây dựng cơ chế, chính sách nhằm thể chế hóa Nghị quyết số 20-NQ/TW về xây dựng và phát triển Việt Nam trở thành quốc gia biển mạnh, Nghị quyết số 21-NQ/ TW về quản lý, khai thác hiệu quả không gian lấn biển như một nguồn lực phát triển mới và Kết luận số 18-KL/TW về khơi thông, giải phóng nguồn lực cho tăng trưởng. Đồng thời, thực hiện ý kiến của Bộ Chính trị tại Văn bản số 4136- CV/VPTW ngày 3/8/2026 về rà soát cơ chế chung áp dụng cho các dự án đô thị lấn biển.

Theo Bộ trưởng Tài chính Ngô Văn Tuấn: Việc sớm ban hành cơ chế, chính sách này có ý nghĩa quan trọng nhằm tạo khuôn khổ pháp lý ổn định để hình thành các cực tăng trưởng mới gắn với biển, huy động hiệu quả nguồn lực ngoài ngân sách nhà nước, đồng thời bảo đảm quản lý chặt chẽ tài nguyên biển, bảo vệ môi trường, quốc phòng, an ninh.

Trình bày Báo cáo tóm tắt ý kiến thẩm tra nội dung cơ chế, chính sách đối với dự án xây dựng khu đô thị lấn biển để tích hợp vào dự thảo Luật Phát triển đô thị, Chủ nhiệm Ủy ban Pháp luật và Tư pháp của Quốc hội Phan Chí Hiếu cho biết: Qua nghiên cứu, các nội dung đề xuất thực chất là cơ chế, chính sách đối với dự án xây dựng khu đô thị lấn biển, chưa hình thành đầy đủ cơ chế quản lý, vận hành đối với một loại hình đô thị mới, có yêu cầu đặc thù về quản trị đô thị. Vì vậy, đề nghị cơ quan chủ trì soạn thảo xác định mục đích tích hợp các cơ chế, chính sách đối với dự án xây dựng khu đô thị lấn biển vào dự thảo Luật…

Đồng thời, liên quan đến nội dung cơ chế, chính sách đối với dự án xây dựng khu đô thị lấn biển đề nghị tích hợp vào Luật Phát triển đô thị, Ủy ban Pháp luật và Tư pháp cho rằng, việc mở rộng cơ chế hiện đang áp dụng cho Đà Nẵng thành chính sách chung cho nhiều địa phương là chính sách mới, có tác động lớn đến tài nguyên, môi trường, quốc phòng, an ninh và đối ngoại; việc bổ sung nội dung này dẫn đến việc mở rộng phạm vi, đối tượng điều chỉnh của Luật.

Vì vậy, đề nghị Cơ quan chủ trì soạn thảo bổ sung đầy đủ ý kiến, kết luận của cấp có thẩm quyền về việc tích hợp nội dung này vào Luật Phát triển đô thị, đồng thời tiếp tục hoàn thiện hồ sơ chính sách để đại biểu Quốc hội có cơ sở xem xét, quyết định.