Công bố lệnh của Chủ tịch nước về 15 luật được Quốc hội thông qua

15 luật được công bố gồm: Luật Dầu khí; Luật Phòng, chống phổ biến vũ khí hủy diệt hàng loạt; Luật Phổ biến, giáo dục pháp luật; Luật sửa đổi, bổ sung một số điều của Luật Trách nhiệm bồi thường của Nhà nước; Luật sửa đổi, bổ sung một số điều của Luật Hải quan; Luật sửa đổi, bổ sung một số điều của 9 luật về quân sự, quốc phòng; Luật sửa đổi, bổ sung một số điều của Luật Đầu tư; Luật sửa đổi, bổ sung một số điều của Luật Ngân hàng Nhà nước Việt Nam, Luật Phòng, chống rửa tiền và Luật Các tổ chức tín dụng; Luật Phát triển đô thị; Luật sửa đổi, bổ sung một số điều của Luật Xuất bản; Luật Hòa giải ở cơ sở; Luật sửa đổi, bổ sung một số điều của Luật Người lao động Việt Nam đi làm việc ở nước ngoài theo hợp đồng; Luật sửa đổi, bổ sung một số điều của 10 luật liên quan đến thủ tục hành chính, điều kiện kinh doanh trong lĩnh vực nông nghiệp và môi trường; Luật sửa đổi, bổ sung một số điều của Luật Tần số vô tuyến điện, Luật Viễn thông, Luật Giao dịch điện tử và Luật Chuyển giao công nghệ; Luật sửa đổi, bổ sung một số điều của Luật Kiến trúc.

Cắt giảm, đơn giản hóa nhiều thủ tục trong lĩnh vực đầu tư, hải quan

Thứ trưởng Tài chính Lê Tấn Cận cho biết, Luật sửa đổi, bổ sung một số điều của Luật Đầu tư bổ sung quy định, từ 1/1/2027 cấm kinh doanh khí N₂O để sử dụng cho con người qua đường hô hấp, trừ mục đích y tế, công nghệ thực phẩm, kiểm nghiệm, nghiên cứu khoa học và mục đích khác theo quy định của Chính phủ. Luật cũng sửa đổi, cắt giảm một số ngành, nghề đầu tư kinh doanh có điều kiện của Luật Đầu tư, trong đó cắt giảm 62 ngành, nghề và sửa đổi 14 ngành, nghề đầu tư kinh doanh có điều kiện so Luật Đầu tư năm 2025 nhằm cắt giảm, đơn giản hóa các ngành, nghề đầu tư kinh doanh có điều kiện tạo lập môi trường đầu tư, kinh doanh thông thoáng, minh bạch và phù hợp thông lệ quốc tế, đồng thời nâng cao hiệu quả quản lý nhà nước theo hướng chuyển mạnh từ tiền kiểm sang hậu kiểm.

Thứ trưởng Tài chính Lê Tấn Cận. (Ảnh: HN)

Đối với Luật sửa đổi, bổ sung một số điều của Luật Hải quan, nhiều thủ tục hành chính được cắt giảm, đơn giản hóa, thực hiện hải quan số; sửa đổi, bổ sung, hoàn thiện các quy định để phù hợp thực tiễn quản lý hải quan và quy định của các luật liên quan. Theo đó, bổ sung quy định cơ quan hải quan có quyền chủ động tạm dừng hàng hóa quá cảnh nếu phát hiện có căn cứ rõ ràng để nghi ngờ hàng hóa giả mạo về sở hữu trí tuệ; bổ sung nguyên tắc kiểm tra sau thông quan; sửa đổi thời hạn kiểm tra sau thông quan và gia hạn từ “10 ngày làm việc” thành “không quá 20 ngày” và giao Chính phủ quy định chi tiết các nội dung liên quan kiểm tra sau thông quan.

Xuất bản phẩm một số nhóm đề tài đặc biệt, việc quản lý được thực hiện qua ba lớp

Trình bày về Luật sửa đổi, bổ sung một số điều của Luật Xuất bản, Thứ trưởng Văn hóa, Thể thao và Du lịch Nguyễn Huy Dũng cho biết, Luật hoàn thiện quy định: về vị trí, vai trò và nguyên tắc của hoạt động xuất bản; nội dung quản lý nhà nước và chính sách phát triển hoạt động xuất bản; quy định về phòng, chống in lậu, in tái bản trái phép, in giả xuất bản phẩm và nguyên tắc ứng dụng AI vào hoạt động xuất bản; cơ chế quản lý nội dung đối với xuất bản phẩm một số nhóm đề tài đặc biệt…

Theo đó, đối với xuất bản phẩm có nội dung về lịch sử cách mạng, chủ quyền, an ninh quốc gia, lãnh tụ và lãnh đạo đất nước, anh hùng dân tộc, Luật giao Chính phủ quy định cụ thể phạm vi và cơ chế thực hiện.

Việc quản lý được thực hiện qua ba lớp: nhà xuất bản tự thẩm định nội dung; cơ quan chủ quản kiểm tra kết quả thẩm định của nhà xuất bản trong quá trình đăng ký kế hoạch; Bộ Văn hóa, Thể thao và Du lịch đọc, kiểm tra xuất bản phẩm lưu chiểu và cho ý kiến trước khi phát hành. Cơ chế này nhằm tăng cường phòng ngừa đối với những nhóm đề tài có yêu cầu cao về tính chính xác và có thể tác động trực tiếp đến chính trị, tư tưởng, chủ quyền, an ninh quốc gia.

Việc thẩm định trước khi phát hành chỉ áp dụng đối với phạm vi do Chính phủ quy định, không mở rộng đối với mọi xuất bản phẩm và không làm thay đổi nguyên tắc Nhà nước không kiểm duyệt tác phẩm trước khi xuất bản. Luật cũng sửa đổi quy định “đăng ký xuất bản” thành “đăng ký kế hoạch xuất bản”, gắn việc nộp lưu chiểu với đọc, kiểm tra xuất bản phẩm.

Nhà xuất bản quyết định phát hành sau 10 ngày từ khi hoàn thành nộp lưu chiểu và trong thời hạn 12 tháng; trường hợp thuộc nhóm đề tài đặc biệt phải có ý kiến của Bộ Văn hóa, Thể thao và Du lịch trước khi phát hành.

Đẩy mạnh ứng dụng số, trí tuệ nhân tạo, mạng xã hội và các nền tảng số để phổ biến pháp luật

Giới thiệu về Luật Phổ biến, giáo dục pháp luật, Thứ trưởng Tư pháp Nguyễn Thanh Ngọc cho biết, luật quy định phân định rõ trách nhiệm của các cơ quan, tổ chức trong phổ biến, giáo dục pháp luật; điều chỉnh, bổ sung mới một số đối tượng đặc thù và ưu tiên có chính sách phổ biến, giáo dục pháp luật cho đối tượng này; ứng dụng số, trí tuệ nhân tạo, mạng xã hội và các nền tảng số để người dân, doanh nghiệp tiếp cận pháp luật thuận lợi, hiệu quả…

Thứ trưởng Tư pháp Nguyễn Thanh Ngọc. (Ảnh: HN)

Luật Hòa giải ở cơ sở bổ sung hai nguyên tắc tổ chức, hoạt động hòa giải ở cơ sở; thiết lập hành lang pháp lý vững chắc để bảo mật thông tin; xác định rõ hơn trách nhiệm của cơ quan nhà nước trong bảo đảm nguồn lực cho công tác hòa giải ở cơ sở; mở rộng quyền lựa chọn hòa giải viên, đổi mới phương thức bầu hòa giải viên; tăng cường giá trị của hòa giải cơ sở gắn với quyền yêu cầu tòa án ra quyết định công nhận kết quả hòa giải thành.

Luật sửa đổi, bổ sung một số điều của Luật Trách nhiệm bồi thường của Nhà nước đã thể chế hóa kịp thời các chủ trương, đường lối của Đảng, chính sách, pháp luật của Nhà nước về xây dựng chính quyền 3 cấp, đẩy mạnh phân cấp, phân quyền và cải cách hành chính; khắc phục một số hạn chế, bất cập của Luật Trách nhiệm bồi thường của Nhà nước năm 2017; bảo đảm sự đồng bộ, thống nhất của hệ thống pháp luật; bảo đảm tốt hơn quyền, lợi ích của người bị thiệt hại.

Luật Phát triển đô thị quy định các cơ chế, chính sách nhằm thúc đẩy phát triển đô thị đặc biệt, thành phố khác và khu kinh tế đặc biệt. Trong đó, các cơ chế, chính sách thúc đẩy phát triển đô thị đặc biệt quy định tại Luật được áp dụng trực tiếp đối với Thành phố Hồ Chí Minh và thành phố khác là đô thị đặc biệt, riêng thành phố Hà Nội thực hiện theo Luật Thủ đô; cơ chế, chính sách phát triển khu kinh tế đặc biệt quy định tại Luật được áp dụng trực tiếp cho khu kinh tế đặc biệt.

Việc áp dụng một số cơ chế, chính sách thúc đẩy phát triển đô thị đặc biệt đối với thành phố không phải đô thị đặc biệt và địa phương có khu kinh tế đặc biệt được thực hiện trong trường hợp có chủ trương của cấp có thẩm quyền, trên cơ sở phù hợp điều kiện đặc thù, định hướng phát triển, năng lực thực thi của từng địa phương, đồng thời phải tuân thủ các nguyên tắc trong phân quyền, thực hiện nhiệm vụ, quyền hạn được phân quyền và bị loại trừ một số thẩm quyền chỉ được áp dụng đối với thành phố là đô thị đặc biệt.